Shloka 8
Adhyāya 14: Sudēṣṇā Sends Sairandhrī to Kīcaka’s House (सुदेष्णा–सैरन्ध्री–कीचक संवादः)
का देवरूपा हृदयड्भमा शुभे ह्याचक्ष्व मे कस्य कुतो5त्र शोभने । चित्त हि निर्मथ्य करोति मां वशे न चान्यदत्रौषधमस्ति मे मतम्
kā devarūpā hṛdayaṅgamā śubhe hy ācakṣva me kasya kuto ’tra śobhane | cittaṃ hi nirmathya karoti māṃ vaśe na cānyad atrauṣadham asti me matam ||
“ശുഭേ! ദേവരൂപിണിയായ ഈ സ്ത്രീ ആരാണ്—എന്റെ ഹൃദയത്തിൽ പ്രവേശിച്ചവൾ? ഹേ ശോഭനേ, പറയുക: അവൾ ആരുടെ ഭാര്യ, എവിടെ നിന്നാണ് ഇവിടെ വന്നത്? അവൾ എന്റെ ചിത്തം മഥിച്ച് എന്നെ വശപ്പെടുത്തുന്നു; ഈ വ്യാധിക്ക് അവളെ നേടുന്നതൊഴികെ മറ്റൊരു ഔഷധം എനിക്ക് തോന്നുന്നില്ല.”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how overpowering attraction can disturb discernment: the mind is ‘churned’ and one feels compelled, imagining a single object as the only ‘remedy.’ Ethically, it warns that desire can masquerade as necessity, urging vigilance and self-restraint.
A speaker, overwhelmed by the sight of a woman described as divinely beautiful, asks an attendant/confidante to identify her—whose wife she is and where she came from—confessing that his mind has been agitated and he feels there is no cure except obtaining her.