Mahabharata 3.46.42 — Vana Parva, Adhyaya 46, Shloka 42

धृतराष्ट्र–संजय संवादः

Dhṛtarāṣṭra and Sañjaya on Arjuna’s Indraloka report and the political consequences

Devanagari script

उर्वश्युवाच अनावृताश्च सर्वा: सम देवराजाभिनन्दन । गुरुस्थाने न मां वीर नियोक्तुं त्वमिहाहसि

Translation

ഉർവശി പറഞ്ഞു—ഹേ ദേവരാജാഭിനന്ദന വീരാ! ഞങ്ങൾ എല്ലാ അപ്സരസ്സുകളും സ്വർഗ്ഗവാസികൾക്കു മുന്നിൽ അനാവൃതരാണ്; ഞങ്ങൾക്കിടയിൽ മറയില്ല. അതിനാൽ എന്നെ ഗുരുസ്ഥാനത്തിൽ നിയോഗിക്കുന്നത് നിനക്കിവിടെ യുക്തമല്ല.

Word by Word

• उर्वशी: Urvashi
• उर्वशी: Karta
• Type: Noun
• Root: उर्वशी
• Form: Feminine, Nominative, Singular

• उवाच: said
• Type: Verb
• Root: वच्
• Form: Perfect (Paroksha-bhuta), 3rd, Singular, Parasmaipada

• अनावृताः: uncovered, not veiled
• Type: Adjective
• Root: अनावृत
• Form: Feminine, Nominative, Plural

• च: and
• Type: Indeclinable
• Root: च

• सर्वाः: all
• Type: Adjective
• Root: सर्व
• Form: Feminine, Nominative, Plural

• स्म: indeed (particle)
• Type: Indeclinable
• Root: स्म

• देवराज: O king of gods
• Type: Noun
• Root: देवराज
• Form: Masculine, Vocative, Singular

• अभिनन्दन: O delight (of), O beloved
• Type: Noun
• Root: अभिनन्दन
• Form: Masculine, Vocative, Singular

• गुरुस्थाने: in the place/position of a guru (elder/teacher)
• गुरुस्थाने: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: गुरुस्थान
• Form: Neuter, Locative, Singular

• न: not
• Type: Indeclinable
• Root: न

• माम्: me
• माम्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्
• Form: —, Accusative, Singular

• वीर: O hero
• Type: Noun
• Root: वीर
• Form: Masculine, Vocative, Singular

• नियोक्तुम्: to appoint/assign
• Type: Verb
• Root: नि-युज्
• Form: Tumun (infinitive)

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्
• Form: —, Nominative, Singular

• इह: here
• इह: Adhikarana
• Type: Indeclinable
• Root: इह

• अर्हसि: you ought/are fit
• Type: Verb
• Root: अर्ह्
• Form: Present, Indicative, 2nd, Singular, Parasmaipada

Speaker

वैशम्पायन उवाच