Shloka 8
Devanagari script
यथोपजोष॑ राजेन्द्र द्विजातिप्रवरस्यथ सा | प्रीतिमुत्पादयामास कन्यारत्नमनिन्दिता,राजेन्द्र! उस अनिन्द्य कन्यारत्न कुन्तीने उन श्रेष्ठ ब्राह्यणको उनकी रुचिके अनुसार सेवा करके अत्यन्त प्रसन्न कर लिया
Transliteration
yathopajoṣa rājendra dvijāti-pravarasya tha sā | prītim utpādayāmāsa kanyāratnam aninditā ||
Translation
വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു—രാജേന്ദ്രാ! നിന്ദാരഹിതയായ കന്യാരത്നം കുന്തി, ആ ശ്രേഷ്ഠ ദ്വിജന്റെ ഇഷ്ടാനുസരണം സേവിച്ചു അവനിൽ പ്രീതിയുണർത്തി അത്യന്തം സന്തോഷിപ്പിച്ചു।
Word by Word
यथाas, in the manner that
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
उपजोषम्according to (his) liking/pleasure
उपजोषम्:
Karma
TypeNoun
Rootउपजोष
FormMasculine, Accusative, Singular
राजेन्द्रO king of kings
राजेन्द्र:
TypeNoun
Rootराजेन्द्र
FormMasculine, Vocative, Singular
द्विजाति-प्रवरस्यof the foremost among the twice-born
द्विजाति-प्रवरस्य:
TypeNoun
Rootद्विजातिप्रवर
FormMasculine, Genitive, Singular
अथthen, now
अथ:
TypeIndeclinable
Rootअथ
साshe
सा:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormFeminine, Nominative, Singular
प्रीतिम्pleasure, satisfaction
प्रीतिम्:
Karma
TypeNoun
Rootप्रीति
FormFeminine, Accusative, Singular
उत्पादयामासproduced, caused (to arise)
उत्पादयामास:
TypeVerb
Rootउत्पादय् (उत्+पद्/पादय् caus.)
FormPerfect (periphrastic), Third, Singular
कन्या-रत्नम्the jewel-like maiden
कन्या-रत्नम्:
Karta
TypeNoun
Rootकन्यारत्न
FormNeuter, Nominative, Singular
अनिन्दिताblameless, irreproachable
अनिन्दिता:
TypeAdjective
Rootअनिन्दित
FormFeminine, Nominative, Singular
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
V
VaiśampāyanaR
rājendra (the addressed king, traditionally Janamejaya)K
KuntīD
dvijātipravara (a foremost brāhmaṇa)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes