Previous Verse
Next Verse

Shloka 11

Rāmopākhyāna—Rāma–Sītā Origins and the Opening of Rāvaṇa’s Genealogy

तमब्रवीन्महाराजो धार्तराष्ट्री महायशा:,राजसूये पुनर्वीर त्वमेवं वर्धयिष्यसि । तब महायशस्वी महाराज दुर्योधनने उससे इस प्रकार कहा--“वीर! तुम्हारा यह कथन सत्य है। नरश्रेष्ठ जब दुरात्मा पाण्डव मारे जायँगे, उस समय महायज्ञ राजसूयके समाप्त होनेपर तुम पुनः इसी प्रकार मेरा अभिनन्दन करोगे”

tam abravīn mahārājo dhārtarāṣṭrī mahāyaśāḥ | rājasūye punar vīra tvam evaṁ vardhayiṣyasi ||

വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു—അപ്പോൾ ധൃതരാഷ്ട്രവംശത്തിലെ മഹായശസ്വിയായ മഹാരാജാവ് അവനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു—“വീരാ, രാജസൂയത്തിലും നീ വീണ്ടും ഇതുപോലെ തന്നെ എന്റെ യശസ്സിനെ വർധിപ്പിക്കും.”

तम्him
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
अब्रवीत्said/spoke
अब्रवीत्:
TypeVerb
Rootब्रू
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular, Parasmaipada
महाराजःthe great king
महाराजः:
Karta
TypeNoun
Rootमहाराज
FormMasculine, Nominative, Singular
धार्तराष्ट्रीthe son of Dhṛtarāṣṭra
धार्तराष्ट्री:
Karta
TypeAdjective
Rootधार्तराष्ट्र (patronymic adjective)
FormMasculine, Nominative, Singular
महायशाःof great fame
महायशाः:
Karta
TypeAdjective
Rootमहायशस्
FormMasculine, Nominative, Singular
राजसूयेin/at the Rājasūya (sacrifice)
राजसूये:
Adhikarana
TypeNoun
Rootराजसूय
FormMasculine, Locative, Singular
पुनःagain
पुनः:
TypeIndeclinable
Rootपुनः
वीरO hero
वीर:
TypeNoun
Rootवीर
FormMasculine, Vocative, Singular
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormNominative, Singular
एवम्thus/in this manner
एवम्:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
वर्धयिष्यसिyou will increase/augment (i.e., honor, glorify)
वर्धयिष्यसि:
TypeVerb
Rootवर्ध्
FormSimple Future (Luṭ), 2nd, Singular, Parasmaipada

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
D
Duryodhana
D
Dhṛtarāṣṭra (lineage reference)
R
Rājasūya (sacrifice)

Educational Q&A

The verse highlights how royal pride seeks reinforcement through public ritual and praise; ethically, it warns that craving acclaim and power can distort judgment and pull one away from dharma.

Vaiśampāyana narrates that Duryodhana (a Dhṛtarāṣṭra prince) speaks to someone present, asserting that during the Rājasūya sacrifice the person will again praise and magnify him—an expression of confidence and self-glorification.