Shloka 873
Kubera’s Fivefold Nīti and Protection of the Pāṇḍavas (वैश्रवणोपदेशः)
परस्परमुदी क्षन्ते बहवो जीवजीवका: । 'पार्थ! वृक्षोंकी ऊँची शिखाओंपर बैठे हुए लाल, गुलाबी और पीले रंगके चकोर पक्षी एक-दूसरेकी ओर देख रहे हैं
parasparam udīkṣante bahavo jīva-jīvakāḥ | pārtha! vṛkṣāṇāṃ ūrdhva-śikhāsu niṣaṇṇāḥ lohita-pāṭala-pīta-varṇāś cakorāḥ parasparam īkṣante |
വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു—പല ജീവികളും പരസ്പരം ഒരുമറ്റൊന്നിനെ നോക്കുന്നു. പാർത്ഥാ! വൃക്ഷങ്ങളുടെ ഉയർന്ന ശിഖരങ്ങളിൽ ഇരിക്കുന്ന ചുവപ്പ്, പിങ്ക്, മഞ്ഞ നിറങ്ങളുള്ള ചകോരപ്പക്ഷികൾ പരസ്പരം നേർക്കുനേർ നോക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights mindful observation and the mutuality of living beings in the forest, suggesting an ethical mood of restraint and attentiveness—seeing life as interconnected rather than as mere background to human struggle.
Vaiśampāyana describes a forest tableau to Pārtha (Arjuna): many creatures are watching one another, and cakora birds of varied colors sit on high treetops, gazing at each other—setting a contemplative atmosphere within the Vana Parva setting.