Shloka 77
Udyoga-parva Adhyāya 47 — Arjuna’s Deterrent Declaration
Sañjaya’s Report
अयं सम युद्धे मन्यते<न्यैरजेयं तमेकलव्यं नाम निषादराजम् | वेगेनैव शैलमभिहत्य जम्भ: शेते स कृष्णेन हत: परासु:
ayaṁ samyuddhe manyate 'nyair ajeyaṁ tam ekalavyaṁ nāma niṣādarājam | vegenaiva śailam abhihatya jambhaḥ śete sa kṛṣṇena hataḥ parāsuḥ ||
സഞ്ജയൻ പറഞ്ഞു—മറ്റുള്ളവർ യുദ്ധത്തിൽ അജേയനെന്ന് കരുതിയ നിഷാദരാജൻ ഏകലവ്യനെ ഭഗവാൻ ശ്രീകൃഷ്ണൻ ആവർത്തിച്ച് സമരത്തിന് വെല്ലുവിളിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ ഇന്ന് അവൻ കൃഷ്ണഹസ്തത്തിൽ ഹതനായി, रणശയ്യയിൽ പ്രാണരഹിതനായി കിടക്കുന്നു—ജംഭനെന്ന ദൈത്യൻ തന്റെ തന്നെ വേഗത്തിൽ പർവതത്തെ ഇടിച്ചു പ്രാണം വിട്ട് മരണനിദ്രയിൽ മുങ്ങിയതുപോലെ।
संजय उवाच
Educational Q&A
Invincibility is conditional and can collapse through overconfidence or destiny; the verse underscores the inevitability of death in war and the decisive force of Kṛṣṇa’s agency, contrasting human pride with a cautionary example (Jambha) who perishes by his own reckless momentum.
Sañjaya reports that Ekalavya, famed as unconquerable, has been slain by Kṛṣṇa and now lies dead on the battlefield. To intensify the image, he compares Ekalavya’s fall to the demon Jambha, who died after violently crashing into a mountain.