Shloka 46
Vidura-nīti: Atithi-dharma, Trust, Counsel-Secrecy, and Traits of Sustainable Rule
Udyoga Parva, Adhyāya 38
दुष्कुलीन: कुलीनो वा मर्यादां यो न लड्घयेत् । धमपिक्षी मृदुर्हीमान् स कुलीनशताद् वर:,अधम कुलनमें उत्पन्न हुआ हो या उत्तम कुलमें--जो मर्यादाका उल्लंघन नहीं करता, धर्मकी अपेक्षा रखता है, कोमल स्वभाववाला तथा सलज्ज है, वह सैकड़ों कुलीनोंसे बढ़कर है
duṣkulīnaḥ kulīno vā maryādāṃ yo na laṅghayet | dharmāpekṣī mṛdur hrīmān sa kulīnaśatād varaḥ ||
താഴ്ന്ന കുലത്തിൽ ജനിച്ചാലും ഉന്നത കുലത്തിൽ ജനിച്ചാലും—മര്യാദ ലംഘിക്കാത്തവൻ, ധർമ്മത്തെ മാനദണ്ഡമാക്കുന്നവൻ, സ്വഭാവത്തിൽ മൃദുവും ലജ്ജാശീലനും ആയവൻ—അവൻ വെറും കുലീനതകൊണ്ട് മാത്രം പേരുള്ള നൂറുപേരിലും ശ്രേഷ്ഠൻ.
विदुर उवाच
Educational Q&A
Moral worth is measured by restraint, dharma-guided conduct, gentleness, and modesty—not by birth or social status; a virtuous person surpasses many who are only high-born.
In Udyoga Parva, Vidura offers ethical counsel (Vidura-nīti) during the tense pre-war negotiations, emphasizing standards of character and proper conduct as the true marks of nobility.