Shloka 19
Adhyaya 32: Saṃjaya’s Return, Audience with Dhṛtarāṣṭra, and Ethical Admonition
यस्य कृत्यं न विघ्नन्ति शीतमुष्णं भयं रति: । समृद्धिरसमृद्धिर्वां स वै पण्डित उच्यते,सर्दी-गरमी, भय-अनुराग, सम्पत्ति अथवा दरिद्रता--ये जिसके कार्यमें विघ्न नहीं डालते, वही पण्डित कहलाता है
yasya kṛtyaṁ na vighnanti śītam uṣṇaṁ bhayaṁ ratiḥ | samṛddhir asamṛddhir vāṁ sa vai paṇḍita ucyate ||
തണുപ്പ്-ചൂട്, ഭയം-ആസക്തി, സമൃദ്ധി അല്ലെങ്കിൽ ദാരിദ്ര്യം—ഇവ ഒന്നും ആരുടെയെങ്കിലും കർത്തവ്യത്തെ തടസ്സപ്പെടുത്തുന്നില്ലെങ്കിൽ, അവനെയാണ് യഥാർത്ഥ പണ്ഡിതൻ എന്നു പറയുന്നത്.
विदुर उवाच
Educational Q&A
A truly wise person remains steadfast in duty and right action, not allowing bodily discomfort (cold/heat), emotional disturbances (fear/attachment), or external circumstances (prosperity/poverty) to derail what ought to be done.
In Udyoga Parva, Vidura offers moral counsel (nīti) in the tense lead-up to war, defining the marks of a paṇḍita: inner steadiness and unwavering commitment to duty amid life’s opposites.