Shloka 116
Udyoga-parva Adhyāya 3 — Sātyaki on Inner Disposition, Legitimacy, and Coercive Readiness
न व्यवस्यन्ति पाण्डूनां प्रदातुं पैतृक वसु । वे भीष्म, द्रोण और विदुरके बहुत अनुनय-विनय करनेपर भी पाण्डवोंको उनका पैतृक धन वापस देनेका निश्चय अथवा प्रयास नहीं कर रहे हैं
na vyavasyanti pāṇḍūnāṃ pradātuṃ paitṛkaṃ vasu |
വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു—അവർ പാണ്ഡവരുടെ പൈതൃകസമ്പത്ത് തിരികെ നൽകാൻ തീരുമാനിക്കുന്നില്ല. ഭീഷ്മൻ, ദ്രോണൻ, വിദുരൻ എന്നിവർ ഏറെ അനുനയവും വിനയവും സമാധാനോപദേശവും ചെയ്തിട്ടും, അവർ തീരുമാനവും എടുക്കുന്നില്ല; ശ്രമവും ചെയ്യുന്നില്ല—പാണ്ഡവർക്ക് അവകാശപ്പെട്ടതു തിരികെ ഏല്പിക്കാൻ. ഈ നീതിവിമുഖത തന്നെയാണ് രാജ്യത്തെ സംഘർഷത്തിലേക്ക് തള്ളുന്നത്.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Refusing to restore another’s rightful inheritance—despite wise elders urging reconciliation—signals adharma: it violates justice, undermines legitimate order, and makes violence more likely. Ethical governance requires honoring rightful claims and heeding principled counsel.
In the lead-up to war, the Kaurava side remains unwilling to return the Pāṇḍavas’ ancestral share. Even the persuasive efforts of respected elders—Bhīṣma, Droṇa, and Vidura—fail to move them toward a decision or concrete action of restitution.