Shloka 19
अध्याय २९ — वासुदेव–संजय संवादः
Karma, Varṇa-Dharma, and the Ethics of Governance
यस्य कामो वर्तते नित्यमेव नान्य: शमाद् भारतानामिति सम | स बाह्लिकानामृषभो मनीषी त्वयाभिवाद्य: संजय साधुशील:
yasya kāmo vartate nityam eva nānyaḥ śamād bhāratānām iti sam | sa bāhlikānām ṛṣabho manīṣī tvayābhivādyaḥ sañjaya sādhūśīlaḥ ||
യുധിഷ്ഠിരൻ പറഞ്ഞു—സഞ്ജയാ! ഭാരതന്മാരിൽ നിത്യവും സമാധാനവും ഐക്യവും നിലനില്ക്കട്ടെ—ഇതൊന്നേയുള്ളൂ സ്ഥിരമായ ആഗ്രഹമായി ഉള്ളത്; മനശ്ശമനത്തിനും സൗഹാർദ്ദസ്ഥാപനത്തിനുമപ്പുറം മറ്റൊരു മോഹവും ഇല്ലാത്ത, ബാഹ്ലീകരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ജ്ഞാനിയും സദാചാരസമ്പന്നനുമായ ആ ബാഹ്ലീകനോട് എന്റെ സാദര നമസ്കാരം അറിയിക്കണം।
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
The verse elevates śama (peaceful restraint and concord) as the highest and sole worthy desire in a fractured family polity; it frames ethical leadership as prioritizing reconciliation over personal gain.
In the diplomatic exchanges preceding war, Yudhiṣṭhira instructs Sañjaya to offer his respectful greetings to the virtuous elder Bāhlīka, praising him as one whose constant aim is peace among the Bhāratas.