Shloka 2
Svargārohaṇa-parva, Adhyāya 4 — Yudhiṣṭhira’s Vision of the Celestial Assembly
Recognition and Explanation
वैशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! तदनन्तर देवताओं, ऋषियों और मरुद्गणोंके मुँहसे अपनी प्रशंसा सुनते हुए राजा युधिष्ठिर क्रमश: उस स्थानपर जा पहुँचे जहाँ वे कुरुश्रेष्ठ भीमसेन और अर्जुन आदि विराजमान थे ।। ददर्श तत्र गोविन्द ब्राह्ेण वपुषान्वितम् तेनैव दृष्टपूर्वेण सादृश्येनिव सूचितम्,वहाँ जाकर उन्होंने देखा कि भगवान् श्रीकृष्ण अपने ब्राह्मविग्रहसे सम्पन्न हैं। पहलेके देखे गये सादृश्यसे ही वे पहचाने जाते हैं
vaiśampāyana uvāca | janamejaya! tad-anantaraṃ devatānāṃ ṛṣīṇāṃ ca marudgaṇānāṃ ca mukhāt sva-praśaṃsāṃ śṛṇvan rājā yudhiṣṭhiraḥ krameṇa tat-sthānaṃ prāpa yatra te kuruśreṣṭhā bhīmasena-arjunādayo virājamānā āsan || dadarśa tatra govindaṃ brāhmaṇena vapuṣānvitam | tenaiva dṛṣṭa-pūrveṇa sādṛśyenāiva sūcitam ||
വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു—ഹേ ജനമേജയ! തുടർന്ന് ദേവന്മാരുടെയും ഋഷിമാരുടെയും മരുദ്ഗണങ്ങളുടെയും മുഖത്തിൽ നിന്ന് തന്റെ സ്തുതി കേട്ടുകൊണ്ട് രാജാവ് യുധിഷ്ഠിരൻ ക്രമമായി ആ സ്ഥലത്തെത്തി; അവിടെ കുരുശ്രേഷ്ഠരായ ഭീമസേനൻ, അർജുനൻ മുതലായവർ വൈഭവത്തോടെ ഇരുന്നിരുന്നു. അവിടെ അദ്ദേഹം ഗോവിന്ദനെ ബ്രാഹ്മ-വപുസ്സോടെ കണ്ടു; മുമ്പ് കണ്ട സാദൃശ്യത്താൽ തന്നെ തിരിച്ചറിഞ്ഞു।
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Even at the culmination of life’s journey, true discernment recognizes the Divine beyond outward appearance. Kṛṣṇa’s brāhmaṇa-form underscores that spiritual authority and divine presence are not confined to royal or martial splendor; dharma is honored through humility, right recognition, and inner vision.
After hearing celestial beings praise him, Yudhiṣṭhira proceeds to the place where Bhīma, Arjuna, and others are present. There he sees Govinda (Kṛṣṇa) appearing in a brāhmaṇa-like form and identifies Him by the familiar resemblance to how he had known Him before.