Shloka 39
Chapter 26: Śoka-pratiṣedha, Hata-saṅkhyā, Gati-vibhāga, Pretakārya-ājñā
Restraint of Grief, Count of the Slain, Destinies, and Funerary Directives
पितृमेधाश्व केषांचित् प्रावर्तनत महात्मनाम् | सामभि क्षाप्यगायन्त तेडन्वशोचन्त चापरै:,किन्हीं महामनस्वी वीरोंके लिये पितृमेध (श्राद्धकर्म) भी आरम्भ कर दिये गये। कुछ लोगोंने वहाँ सामगान किया तथा कितने ही मनुष्योंने वहाँ मरे हुए विभिन्न जनोंके लिये महान् शोक प्रकट किया
pitṛmedhāśva keṣāñcit prāvartanata mahātmanām | sāmabhiḥ kṣāpyagāyanta te 'nv-aśocanta cāparaiḥ ||
വൈശംപായനൻ പറഞ്ഞു—ചില മഹാത്മ വീരന്മാർക്കായി പിതൃമേധം—ശ്രാദ്ധാദി പിതൃകർമ്മങ്ങൾ—ആരംഭിക്കപ്പെട്ടു. അവിടെ ചിലർ സാമഗാനം ചെയ്തു; മറ്റുചിലർ അനേകം മരിച്ചവർക്കായി വിലപിച്ച് ഗാഢമായ ദുഃഖം പ്രകടിപ്പിച്ചു.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharma in the aftermath of violence: even amid overwhelming sorrow, society turns to prescribed rites (pitṛmedha/śrāddha) and sacred chant to honor the dead, regulate grief, and restore moral order.
After the great slaughter, people begin funeral and ancestral rites for certain fallen heroes; some perform Sāmaveda-style chanting, while others mourn and lament for the many deceased.