Shloka 15
स्त्री-विलापः — गान्धार्याः रणभूमिदर्शनं शापवचनं च
Battlefield Lament and Gāndhārī’s Curse
द्रोणाचार्य प्रचलित अग्निके समान थे, उनका रथ ही अग्निशाला था, धनुष ही उस अग्निकी लपट था, बाण, शक्ति और गदाएँ समिधाका काम दे रही थीं, धृष्टद्युम्नके पुत्र पतंगोंके समान उस द्रोणरूपी अग्निमें चलकर भस्म हो गये ।। तथैव निहता: शूरा: शेरते रुचिराड़दा: । द्रोणेनाभिमुखा: सर्वे भ्रातर: पजच केकया:,इसी प्रकार सुन्दर अंगदोंसे विभूषित पाँचों शूरवीर भाई केकय राजकुमार समरांगणमें सम्मुख होकर जूझ रहे थे। वे सब-के-सब आचार्य द्रोणके हाथसे मारे जाकर सो रहे हैं
tathaiva nihatāḥ śūrāḥ śerate rucirāṅgadāḥ | droṇenābhimukhāḥ sarve bhrātaraḥ pañca kekayāḥ ||
വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു—അതുപോലെ മനോഹരമായ അങ്കദങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട ആ വീരന്മാരും വധിക്കപ്പെട്ട് കിടക്കുന്നു। കേകയദേശത്തിലെ അഞ്ചു സഹോദര രാജകുമാരന്മാർ ദ്രോണനെ നേരിട്ട് യുദ്ധത്തിൽ നിലകൊണ്ടിരുന്നു; ആചാര്യ ദ്രോണന്റെ കൈകളാൽ വധിക്കപ്പെട്ട് ഇപ്പോൾ നിശ്ചലമായി കിടക്കുന്നു।
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the stark truth of the battlefield: even brave, well-adorned warriors fall when they confront overwhelming martial power. It evokes the ethical weight of war—valor is real, yet it cannot prevent the suffering and finality that follow mass violence.
Vaiśampāyana reports that five Kekaya brothers fought facing Droṇa in the battle and were killed by him. Their bodies now lie on the field, a detail that contributes to the Stree Parva’s broader atmosphere of grief and reckoning after the carnage.