Shloka 6
अभिमन्युविलापः (Abhimanyu-vilāpa) — Uttarā’s lament, observed and framed by Gandhārī
तस्य वकक्त्रमुपाप्राय सौभद्रस्य मनस्विनी । विबुद्धकमलाकारं कम्बुवृत्तशिरोधरम्,सुभद्राकुमारका मुख प्रफुल्ल कमलके समान शोभा पाता है। उसकी ग्रीवा शंखके समान और गोल है। कमनीय रूप-सौन्दर्यसे सुशोभित माननीय एवं मनस्विनी उत्तरा पतिके मुखारविन्दको सूँघकर उसे गलेसे लगा रही है। पहले भी यह इसी प्रकार मधुके मदसे अचेत हो सलज्जभावसे उसका आलिंगन करती रही होगी
tasya vaktram upāprāya saubhadrasya manasvinī | vibuddha-kamalākāraṁ kambuvṛtta-śirodharam ||
വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു—മനസ്വിനിയും സദ്ഗുണസമ്പന്നയുമായ ഉത്തര സൗഭദ്രന്റെ (അഭിമന്യുവിന്റെ) മുഖത്തോട് അടുത്തുചെന്നു. പൂർണ്ണമായി വിരിഞ്ഞ താമരപോലെയുള്ള മുഖവും ശംഖംപോലെ വൃത്തമായ കഴുത്തും കണ്ടിട്ട്, ആ മുഖതാമരയുടെ സുഗന്ധം നുകർന്ന് അവനെ തന്റെ നെഞ്ചോട് ചേർത്ത് ആലിംഗനം ചെയ്തു. യുദ്ധാനന്തര ദുഃഖത്തിൽ യുവപത്നിയുടെ ലജ്ജയും മര്യാദയും പോലും പ്രണയവിയോഗത്തിന്റെ പ്രളയത്തിൽ മങ്ങിപ്പോയി.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse underscores the human cost of adharma and war: even when political aims are achieved, the aftermath is filled with intimate suffering. It invites ethical reflection on violence by showing grief not as abstract tragedy but as personal, embodied loss.
Uttarā, Abhimanyu’s wife, approaches his face, described with lotus-and-conch imagery, and embraces him in a gesture of intense mourning and attachment, highlighting the sorrow that pervades the Strī Parva after the great battle.