Shloka 19
Śara-śayyā-sthita-bhīṣma-saṃvāda-prastāvaḥ
The Prelude to Questioning Bhīṣma on the Bed of Arrows
वेदोक्ताश्वैव ये धर्मा वेदान्ताधिगताश्रन ये । तान् सर्वान् सम्प्रपश्यामि वरदानात् तवाच्युत,अच्युत! वेदोंमें जो धर्म बताये गये हैं तथा वेदान्तों (उपनिषदों)-द्वारा जिनको जाना गया है, उन सब धर्मोको मैं आपके वरदानके प्रभावसे प्रत्यक्ष देख रहा हूँ
vedoktāś caiva ye dharmā vedāntādhigatāś ca ye | tān sarvān samprapaśyāmi varadānāt tavācyuta ||
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—അച്യുതാ! വേദങ്ങളിൽ ഉപദേശിച്ച ധർമ്മങ്ങളും, വേദാന്തം (ഉപനിഷത്തുകൾ) വഴി സാക്ഷാത്കരിക്കപ്പെടുന്ന ധർമ്മങ്ങളും—അവയെല്ലാം നിന്റെ വരദാനത്തിന്റെ പ്രഭാവത്തിൽ ഞാൻ പ്രത്യക്ഷമായി കാണുന്നു.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Dharma has both an external, scriptural dimension (what the Vedas prescribe) and an inner, realized dimension (what Vedānta/Upaniṣads reveal). Bhīṣma emphasizes that true comprehension can become immediate and direct through divine grace, here attributed to Kṛṣṇa as Acyuta.
In the Śānti Parva’s instruction setting, Bhīṣma addresses Kṛṣṇa and states that, due to a boon from him, he can directly perceive the entirety of dharma as taught in Vedic injunctions and as known through Vedāntic realization—underscoring the authority of his discourse and the role of Kṛṣṇa’s favor.