Shloka 42
अग्नीषोमोत्पत्तिः
Agni–Soma Origin and the Brahmāgnīṣomīya Doctrine
संहता येन चाविद्धा भवन्ति नदतां नदा: । रक्षणार्थाय सम्भूता मेघत्वमुपयान्ति च
saṃhatā yena cāviddhā bhavanti nadatāṃ nadāḥ | rakṣaṇārthāya sambhūtā meghatvam upayānti ca ||
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—ഏതു വായുവാൽ ഒന്നിച്ചുകൂടിയ മേഘങ്ങൾ പ്രേരിതമായി ഗർജ്ജിച്ച് ‘നദ’കളായി മാറുന്നുവോ; ജീവികളുടെ രക്ഷാർത്ഥം അവ വീണ്ടും മേഘസ്ഥിതിയെ പ്രാപിക്കുന്നു—ജലം സമാഹരിച്ചു ധരിച്ചു കൊണ്ടു.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse highlights a dharmic view of nature: forces like wind function for loka-saṃgraha (the welfare and protection of beings) by gathering clouds so that water can be stored and released as rain in due course.
In Bhishma’s discourse (Shanti Parva), he describes a particular function of wind—driving scattered clouds together so they thunder and become clouds again for the purpose of protecting life through rainfall and water-supply.