Previous Verse
Next Verse

Shloka 79

नारद–शुक संवादः

Impermanence, Svabhāva, and Śuka’s Resolve for Yoga

राजन! परमात्मा भिन्न है और जीवात्मा भिन्न; क्योंकि परमात्मा जीवात्माका आश्रय है; परंतु ज्ञानी संत-महात्मा उन दोनोंको एक ही देखते और समझते हैं ।। ते नैतन्नाभिनन्दन्ति पजचविंशकमच्युतम्‌ । जन्ममृत्युभयाद्‌ भीता योगा:सांख्याश्व काश्यप । षड्विंशमनुपश्यन्त: शुचयस्तत्परायणा:,कश्यपनन्दन! जन्म और मृत्युके भयसे डरे हुए योग और सांख्यके साधक भगवत्परायण हो शुद्ध भावसे छब्बीसवें तत्त्व परमात्माका दर्शन करते हुए जीवात्मा और परमात्माको एक समझते हैं और इस अभेद-दर्शनका सदा अभिनन्दन ही करते हैं

rājan! paramātmā bhinnaḥ ca jīvātmā bhinnaḥ; yasmāt paramātmā jīvātmano 'śrayaḥ; kintu jñāninaḥ santa-mahātmānaḥ tau ubhau ekam iva paśyanti ca manyante. te na etat nābhinandanti pañcaviṃśakam acyutam | janma-mṛtyu-bhayād bhītā yogāḥ sāṅkhyāś ca kāśyapa | ṣaḍviṃśam anupaśyantaḥ śucayas tat-parāyaṇāḥ ||

യാജ്ഞവൽക്യൻ പറഞ്ഞു—ഹേ രാജാവേ! പരമാത്മാവ് വ്യത്യസ്തൻ, ജീവാത്മാവും വ്യത്യസ്തൻ; കാരണം പരമാത്മാവാണ് ജീവാത്മാവിന്റെ ആശ്രയം. എങ്കിലും ജ്ഞാനികൾ—സന്തന്മാരും മഹാത്മാക്കളും—അവരെ രണ്ടിനെയും ഏകമായിട്ടാണ് കാണുകയും ഗ്രഹിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത്. അതിനാൽ, ഹേ കാശ്യപനന്ദനാ! ജനനമരണഭയത്തിൽ ഭീതരായ യോഗികളും സാംഖ്യരും ഇരുപത്തിയഞ്ചാം തത്ത്വത്തിൽ മാത്രം തൃപ്തരാകുന്നില്ല; ശുദ്ധഹൃദയരായി പരമാത്മപരായണരായി അവർ ഇരുപത്തിയാറാം തത്ത്വമായ പരമാത്മാവിനെ ധ്യാനദർശനത്തിൽ അനുഭവിച്ച്, ഈ അഭേദദർശനത്തിൽ നിരന്തരം ആനന്ദിക്കുന്നു।

तेthey
ते:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Plural
not
:
TypeIndeclinable
Root
एतत्this (doctrine/thing)
एतत्:
Karma
TypePronoun
Rootएतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
not
:
TypeIndeclinable
Root
अभिनन्दन्तिapprove/commend
अभिनन्दन्ति:
TypeVerb
Rootअभि-नन्द्
FormPresent, Parasmaipada, Third, Plural
पञ्चविंशकम्the twenty-fifth (principle)
पञ्चविंशकम्:
Karma
TypeNoun
Rootपञ्चविंशक
FormNeuter, Accusative, Singular
अच्युतम्Acyuta (Vishnu/Krishna)
अच्युतम्:
Karma
TypeNoun
Rootअच्युत
FormMasculine, Accusative, Singular
जन्मbirth
जन्म:
TypeNoun
Rootजन्मन्
FormNeuter, Nominative, Singular
मृत्युdeath
मृत्यु:
TypeNoun
Rootमृत्यु
FormMasculine, Nominative, Singular
भयात्from fear
भयात्:
Apadana
TypeNoun
Rootभय
FormNeuter, Ablative, Singular
भीताःafraid
भीताः:
Karta
TypeAdjective
Rootभीत
FormMasculine, Nominative, Plural
योगाःyogins / followers of Yoga
योगाः:
Karta
TypeNoun
Rootयोग
FormMasculine, Nominative, Plural
सांख्याःfollowers of Sāṅkhya
सांख्याः:
Karta
TypeNoun
Rootसांख्य
FormMasculine, Nominative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
काश्यपO Kāśyapa
काश्यप:
TypeNoun
Rootकाश्यप
FormMasculine, Vocative, Singular
षड्विंशम्the twenty-sixth (principle)
षड्विंशम्:
Karma
TypeNoun
Rootषड्विंश
FormNeuter, Accusative, Singular
अनुपश्यन्तःbeholding/realizing
अनुपश्यन्तः:
Karta
TypeVerb
Rootअनु-√पश्
FormPresent participle, Parasmaipada, Masculine, Nominative, Plural
शुचयःpure (in mind)
शुचयः:
Karta
TypeAdjective
Rootशुचि
FormMasculine, Nominative, Plural
तत्that (Supreme)
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
परायणाःhaving as sole refuge/devoted
परायणाः:
Karta
TypeAdjective
Rootपरायण
FormMasculine, Nominative, Plural

याज़्ञवल्क्य उवाच

Y
Yājñavalkya
K
King (rājan)
K
Kaśyapa (lineage reference)
A
Acyuta (epithet of the Supreme/Viṣṇu)
P
paramātmā
J
jīvātmā
Y
Yoga (yogāḥ)
S
Sāṅkhya (sāṅkhyāḥ)