Shloka 20
अव्यक्त–प्रकृति–इन्द्रियविचारः
The Unmanifest, Prakṛtis, and the Sense-Complex
Devanagari script
विस्तरा: क्लेशसंयुक्ता: संक्षेपास्तु सुखावहा: । परार्थ विस्तरा: सर्वे त्यागमात्महितं विदु:,कर्मोका विस्तार क्लेशयुक्त होता है और संक्षेप सुखदायक है। सभी कर्म-विस्तार परार्थ हैं अर्थात् मन और इन्द्रियोंकी तृप्तिके लिये हैं; परंतु त्याग अपने लिये हितकर माना गया है
Translation
കർമ്മങ്ങളുടെ വിപുലീകരണം ക്ലേശസഹിതമാണ്; സംക്ഷേപം സുഖാവഹം. കർമ്മവിസ്താരങ്ങൾ എല്ലാം പരാർത്ഥം—മനസ്സിന്റെയും ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെയും തൃപ്തിക്കായി; എന്നാൽ ത്യാഗം ആത്മഹിതകരമെന്നു ജ്ഞാനികൾ അറിയുന്നു.
Word by Word
विस्ताराःelaborations, expansions
विस्ताराः:
Karta
TypeNoun
Rootविस्तार
FormMasculine, Nominative, Plural
क्लेशसंयुक्ताःconnected with trouble; accompanied by hardship
क्लेशसंयुक्ताः:
TypeAdjective
Rootक्लेशसंयुक्त
FormMasculine, Nominative, Plural
संक्षेपाःbrevities, abridgements
संक्षेपाः:
Karta
TypeNoun
Rootसंक्षेप
FormMasculine, Nominative, Plural
तुbut, however
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
सुखावहाःbringing happiness; pleasant
सुखावहाः:
TypeAdjective
Rootसुखावह
FormMasculine, Nominative, Plural
परार्थम्for another's sake; for an external end
परार्थम्:
TypeNoun
Rootपरार्थ
FormMasculine, Accusative, Singular
विस्ताराःelaborations, expansions
विस्ताराः:
Karta
TypeNoun
Rootविस्तार
FormMasculine, Nominative, Plural
सर्वेall
सर्वे:
TypeAdjective
Rootसर्व
FormMasculine, Nominative, Plural
त्यागम्renunciation, abandonment
त्यागम्:
Karma
TypeNoun
Rootत्याग
FormMasculine, Accusative, Singular
आत्महितम्beneficial to oneself
आत्महितम्:
TypeAdjective
Rootआत्महित
FormNeuter, Accusative, Singular
विदुःthey know; they consider
विदुः:
TypeVerb
Rootविद्
FormPerfect (Liṭ), Third, Plural
Speaker
पराशर उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes