Shloka 6
Haṃsa–Sādhya Saṃvāda: Satya, Dama, Kṣamā and the Discipline of Speech
सक्तबुद्धिरशान्तात्मा न शक्यं तच्चिकित्सितुम् । स्नेहपाशसितो मूढो न स मोक्षाय कल्पते
saktabuddhir aśāntātmā na śakyaṃ tac cikitsitum | sneha-pāśa-sito mūḍho na sa mokṣāya kalpate ||
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—വിഷയങ്ങളിൽ ആസക്തമായ ബുദ്ധിയുള്ളതും അന്തർആത്മാവ് അശാന്തമായതുമായ ഒരാളെ തിരുത്തുക ദുഷ്കരം. സ്നേഹപാശത്തിൽ ബന്ധിതൻ മോഹിതനായി, മോക്ഷത്തിന് യോഗ്യനാകുന്നില്ല.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Attachment to sense-objects and emotional bondage (sneha-pāśa) produces inner restlessness and delusion; without calming the mind and loosening attachment, one is not qualified for mokṣa.
In Śānti Parva’s instruction on dharma and liberation, Bhīṣma advises the listener that certain mental conditions—sense-attachment, agitation, and bondage through clinging affection—make spiritual correction difficult and obstruct the path to liberation.