Shloka 66
श्रेयो-धर्मकर्मविचारः
Inquiry into Śreyas, Dharma, and Karma
शुक्ल: शुक्लाभिजातीय: साध्यो नावर्ततेडनघ । तिर्यग्गतेश्व निर्मुक्तो निरयाच्च पितामह
yudhiṣṭhira uvāca |
śuklaḥ śuklābhijātīyaḥ sādhyo nāvartate 'nagha |
tiryaggateṣv anirmukto nirayāc ca pitāmaha ||
യുധിഷ്ഠിരൻ പറഞ്ഞു—നിഷ്പാപ പിതാമഹാ! അവൻ ‘ശുക്ലൻ’—ശുദ്ധ വംശത്തിൽ ജനിച്ചവനും സ്വഭാവത്താൽ ശുദ്ധനുമായിരുന്നു. അവൻ യഥാർത്ഥത്തിൽ സാധ്യദേവത തന്നെയെന്നു തോന്നുന്നു; അതുകൊണ്ടു വീണ്ടും ലോകസത്തയിലേക്കു മടങ്ങുന്നില്ല. അവൻ മൃഗ-പക്ഷിജന്മങ്ങളിൽ നിന്നും നരകത്തിൽ നിന്നും കൂടി മോചിതനായിരിക്കുന്നു, പിതാമഹാ।
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
Purity of conduct and accumulated merit can lead to freedom from lower rebirths (animal/bird births) and from hellish states; exceptionally, one may be understood as having a divine status (Sādhya), implying non-return to saṃsāra.
Yudhiṣṭhira addresses Bhīṣma, reflecting on a person named Śukla: he was pure by birth and nature, and Yudhiṣṭhira infers that he was a Sādhya deity, hence he does not return to worldly existence and is freed from animal births and hell.