Shloka 18
Adhyāya 199: Karma–Jñāna Causality and the Nirguṇa Brahman
Manu’s Instruction
सदा दान्तो जितक्रोध: सत्यसंधो5नसूयक:,वह सदा मन और इन्द्रियोंको संयममें रखता था, क्रोधको जीत चुका था। अपनी की हुई प्रतिज्ञा सचाईके साथ पालन करता था और किसीके दोष नहीं देखता था। बुद्धिमान् ब्राह्मणगका वह नियम पूर्ण होनेपर साक्षात् भगवान् धर्म उस समय उसपर बहुत प्रसन्न हुए और उन्होंने उसे प्रत्यक्ष दर्शन दिया
sadā dānto jitakrodhaḥ satyasaṃdho 'nasūyakaḥ | sa sadā mana indriyāṇi ca saṃyamya krodhaṃ jitavān | kṛtāṃ pratijñāṃ satyatayā pālayati sma na ca kasyacid doṣān apaśyat | tasya buddhimataḥ brāhmaṇasya niyame pūrṇe tadā sākṣād bhagavān dharmas tasminn atīva prasannaḥ san pratyakṣaṃ darśanaṃ dadau |
അവൻ എപ്പോഴും ദാന്തനായിരുന്നു; ക്രോധം ജയിച്ചവൻ; സത്യത്തിൽ ദൃഢൻ; ദോഷാന്വേഷണം ഇല്ലാത്തവൻ. അവൻ നിത്യവും മനസ്സിനെയും ഇന്ദ്രിയങ്ങളെയും സംയമത്തിൽ വെച്ചു; തന്റെ വ്രതം അചഞ്ചലമായ സത്യനിഷ്ഠയോടെ പാലിച്ചു; മറ്റുള്ളവരുടെ ദോഷങ്ങൾ നോക്കിയില്ല. ആ ജ്ഞാനിയായ ബ്രാഹ്മണന്റെ നിയമം പൂർത്തിയായപ്പോൾ, സാക്ഷാൽ ഭഗവാൻ ധർമ്മൻ അത്യന്തം പ്രസന്നനായി അവനു പ്രത്യക്ഷ ദർശനം നൽകി.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Ethical excellence is shown through steady self-restraint: mastering anger, keeping mind and senses disciplined, honoring vows truthfully, and refusing to hunt for others’ faults. Such integrity in niyama (disciplined conduct) draws the favor of Dharma itself.
Bhīṣma describes a virtuous brāhmaṇa whose completed observance—marked by restraint, truthfulness, and non-censure—culminates in a direct, personal manifestation (darśana) of Lord Dharma, who is pleased by the practitioner’s conduct.