Shloka 153

Satya–Anṛta Viveka (Discrimination between Truth and Falsehood) | सत्य–अनृत विवेकः

Devanagari script

श्रेयस्तत्रानृतं वक्तुं सत्यादिति विचारितम्‌ | यदि न बतानेसे उस धनीका बचाव हो जाता हो तो किसी तरह वहाँ कुछ बोले ही नहीं; परंतु यदि बोलना अनिवार्य हो जाय और न बोलनेसे लुटेरोंके मनमें संदेह पैदा होने लगे तो वहाँ सत्य बोलनेकी अपेक्षा झूठ बोलनेमें ही कल्याण है; यही इस विषयमें विचारपूर्वक निर्णय किया गया है

Transliteration

śreyas tatrānṛtaṁ vaktuṁ satyād iti vicāritam |

Translation

ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു— അത്തരം സാഹചര്യത്തിൽ ആലോചിച്ച് നിശ്ചയിച്ചതിതാണ്: സത്യം പറയുന്നതിനെക്കാൾ അസത്യം പറയുന്നതാണ് ശ്രേയസ്കരം. സത്യം പറഞ്ഞാൽ ധനവാനെ കള്ളന്മാർ പിടിക്കുകയോ ഹാനി വരുത്തുകയോ ചെയ്യുമെന്നിരിക്കെ, മൗനം സാധ്യമല്ലാതെ മൗനത്തിൽ സംശയം ജനിക്കുമെങ്കിൽ, അവനെ രക്ഷിക്കാനായി അസത്യം പറയുന്നതാണ് ധർമ്മസമ്മതമെന്ന് വിധിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

Word by Word

• [{'term': 'śreyas', 'definition': 'the better good

• what is more beneficial or conducive to welfare'}, {'term': 'tatra', 'definition': 'there

• in that situation/context'}, {'term': 'anṛtam', 'definition': 'untruth

• false statement (as opposed to satya)'}, {'term': 'vaktum', 'definition': 'to speak

• to say'}, {'term': 'satyāt', 'definition': 'than truth

• from/compared to truth'}, {'term': 'iti', 'definition': 'thus

• in this manner (marking the conclusion/quotation)'}, {'term': 'vicāritam', 'definition': 'considered, deliberated, decided after reflection'}]

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

• Bhishma