Shloka 37
Kṣemadarśa–Kālakavṛkṣīya Saṃvāda: Counsel on Impermanence, Non-attachment, and Composure in Dispossession
Devanagari script
तां बुद्धिमुपजिज्ञासुस्त्वमेवैतान् परित्यज । अनर्थश्षार्थरूपेण हार्थाश्षानर्थरूपिण:,तुम पूर्वोक्त बुद्धिको समझनेकी चेष्टा करो और इन भोगोंको छोड़ो, जो तुम्हें अर्थके रूपमें प्रतीत होनेवाले अनर्थ हैं; क्योंकि वास्तवमें समस्त भोग अनर्थस्वरूप ही हैं
Translation
ആ ബുദ്ധിയെ അറിയാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ നീ തന്നേ ഈ ഭോഗങ്ങളെ ഉപേക്ഷിക്കൂ—അർത്ഥമെന്ന രൂപത്തിൽ തോന്നുന്ന അനർത്ഥങ്ങളാണിവ; കാരണം യഥാർത്ഥത്തിൽ എല്ലാ ഭോഗങ്ങളും അനർത്ഥസ്വരൂപം തന്നെയാണ്.
Word by Word
ताम्that (her/that—i.e., that understanding)
ताम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormFeminine, Accusative, Singular
बुद्धिम्understanding, intellect
बुद्धिम्:
Karma
TypeNoun
Rootबुद्धि
FormFeminine, Accusative, Singular
उपजिज्ञासुःdesirous to know/understand
उपजिज्ञासुः:
Karta
TypeAdjective
Rootउपजिज्ञासु
FormMasculine, Nominative, Singular
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormMasculine, Nominative, Singular
एवindeed, just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
एतान्these
एतान्:
Karma
TypePronoun
Rootएतद्
FormMasculine, Accusative, Plural
परित्यजabandon, give up
परित्यज:
TypeVerb
Rootत्यज्
FormImperative, Second, Singular, Parasmaipada
अनर्थाःevils, harms, misfortunes
अनर्थाः:
Karta
TypeNoun
Rootअनर्थ
FormMasculine, Nominative, Plural
अर्थरूपेणin the form of benefit/advantage
अर्थरूपेण:
Karana
TypeNoun
Rootअर्थरूप
FormNeuter, Instrumental, Singular
अर्थाःbenefits, goods
अर्थाः:
Karta
TypeNoun
Rootअर्थ
FormMasculine, Nominative, Plural
अनर्थरूपिणःhaving the form/nature of harm
अनर्थरूपिणः:
Karta
TypeAdjective
Rootअनर्थरूपिन्
FormMasculine, Nominative, Plural
Speaker
भीष्म उवाच
Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes