Shloka 28
Vāg-yuddha and Nimitta-darśana before the Gadāyuddha
Verbal Duel and Omens
उभौ सदृशकर्माणौ यमवासवयोरिव,महाराज! शत्रुओंको संताप देनेवाले वे दोनों महाबली वीर यमराज, इन्द्र, वरुण, श्रीकृष्ण, बलराम, कुबेर, मधु, कैटभ, सुन्द, उपसुन्द, राम, रावण तथा बालि और सुमग्रीवके समान पराक्रम दिखानेवाले थे तथा काल एवं मृत्युके समान जान पड़ते थे
sañjaya uvāca | ubhau sadṛśa-karmāṇau yamavāsavayor iva, mahārāja! śatrūṇāṃ santāpa-denau te dvau mahābalī vīrau yamarāja-indra-varuṇa-śrīkṛṣṇa-balarāma-kubera-madhu-kaiṭabha-sunda-upasunda-rāma-rāvaṇa-bāli-sugrīvavat parākramaṃ darśayantaḥ kāla-mṛtyu-samāv iva pratibhānti |
സഞ്ജയൻ പറഞ്ഞു—മഹാരാജാവേ! പ്രവൃത്തിയിൽ അവർ ഇരുവരും ഒരുപോലെ, യമനും വാസവനും (ഇന്ദ്രനും) പോലെയായിരുന്നു. ശത്രുക്കൾക്ക് താപം പകരുന്ന ആ രണ്ടു മഹാബല വീരന്മാർ യമരാജൻ, ഇന്ദ്രൻ, വരുണൻ, ശ്രീകൃഷ്ണൻ, ബലരാമൻ, കുബേരൻ എന്നിവരെപ്പോലെ പരാക്രമം കാട്ടി; കൂടാതെ മധു-കൈടഭ, സുന്ദ-ഉപസുന്ദ, രാമ-രാവണ, ബാലി-സുഗ്രീവ എന്നീ പ്രസിദ്ധ പ്രതിദ്വന്ദ്വികളുപോലെ വീര്യം പ്രകടിപ്പിച്ചു. അവർ കാലവും മരണവും തന്നെയെന്നപോലെ തോന്നി.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores how, in war, extraordinary martial power can appear godlike and even resemble the inevitability of Time and Death—reminding the listener that human conflict, when driven to extremes, becomes an arena where fate and mortality dominate ethical choice.
Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that two opposing champions on the battlefield are matching each other in deeds and ferocity, and he heightens the scene by comparing their prowess to major gods and legendary pairs of rivals, suggesting an apocalyptic intensity.