Shloka 21
Vasiṣṭhāpavāha: Sarasvatī’s Diversion and Viśvāmitra’s Curse (वसिष्ठापवाहः)
तेन ते हूयमानस्य राष्ट्रस्यास्य क्षयो महान् । तस्यैतत् तपस: कर्म येन तेडद्य लयो महान्
tena te hūyamānasya rāṣṭrasyāsya kṣayo mahān | tasyaitat tapasaḥ karma yena te 'dya layo mahān, krodhena mahatāviṣṭo dharmātmā vai pratāpavān |
വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു—“അവൻ നിങ്ങളുടെ രാജ്യത്തെ തന്നെയെന്നപോലെ അഗ്നിയിൽ ആഹുതിയാക്കുന്നു; അതിനാൽ ഈ രാജ്യത്തിന് മഹാക്ഷയം സംഭവിക്കുന്നു. ഇതെല്ലാം അവന്റെ തപസ്സിന്റെ പ്രവർത്തിയാണ്; അതിന്റെ ബലത്തിൽ ഇന്നുതന്നെ നിങ്ങൾക്കു മഹാലയം ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. മഹാക്രോധം പിടികൂടിയ ആ ധർമ്മാത്മാവും പ്രതാപശാലിയും ആയ തപസ്വി തപോബലത്താൽ തന്നെയാണ് ഈ നാശം വരുത്തുന്നത്.”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the moral-psychological tension that even a dharmic, powerful ascetic can become an instrument of destruction when seized by intense anger; tapas is ethically potent and can yield fearful consequences when aligned with wrath.
Vaiśaṃpāyana explains to the listener that the present ruin of the kingdom is occurring as though it were being offered as an oblation—an effect attributed to the force of an enraged, righteous ascetic’s austerity.