Shloka 34
Kapālamocana-tīrtha (Auśanasa) and Balarāma’s Sarasvatī Pilgrimage
जायन्तीं रुचिरापाड़ीं दिग्वाससमनिन्दिताम् | सरस्वत्यां महाराज चस्कन्दे वीर्यमम्भसि
jayantīṃ rucirāpāṅgīṃ digvāsasam aninditām | sarasvatyāṃ mahārāja caskande vīryam ambhasi ||
വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു— മഹാരാജാവേ! ഒരിക്കൽ സരസ്വതിയിൽ ജയന്തീ എന്ന പേരുള്ള കുറ്റമറ്റ, മനോഹരദൃഷ്ടിയുള്ള സുന്ദരി സ്നാനം ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു. ദൈവയോഗത്താൽ മങ്കണക മുനിയുടെ ദൃഷ്ടി അവളിൽ പതിഞ്ഞു; അദ്ദേഹത്തിന്റെ വീര്യം സ്ഖലിച്ച് ജലത്തിൽ വീണു.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The passage highlights how even ascetics can be tested by sudden sensory contact, and frames the event as daiva (fate), underscoring the ethical importance of vigilance and self-restraint (saṃyama) rather than complacency.
A woman named Jayantī is bathing in the Sarasvatī; the sage Maṅkaṇaka happens to see her, and his semen is involuntarily discharged into the river water, setting up subsequent narrative consequences.