Shloka 43
Aśvatthāmā’s Stuti of Rudra and Śiva’s Empowerment (सौप्तिकपर्व, अध्याय ७)
Devanagari script
येषां विस्मयते नित्यं भगवान् कर्मभिह्र: । मनोवाक्कर्मभिय॑क्तिनित्यमाराधितश्न यै:,साक्षात् भगवान् शंकर भी प्रतिदिन उनके कर्मोंको देखकर आश्चर्यचकित हो जाते थे। वे मन, वाणी और क्रियाओंद्वारा सदा सावधान रहकर महादेवजीकी आराधना करते थे
Transliteration
sañjaya uvāca | yeṣāṃ vismayate nityaṃ bhagavān karmabhiḥ | manovākkarmabhir yukti-nityam ārādhitaś ca yaiḥ | sākṣād bhagavān śaṅkaraḥ ||
Translation
സഞ്ജയൻ പറഞ്ഞു—അവരുടെ കർമ്മങ്ങൾ അത്തരം ആയിരുന്നു; ഭഗവാൻ നിത്യവും അവ കണ്ടു വിസ്മയിച്ചു. മനസ്സ്, വാക്ക്, പ്രവൃത്തി എന്നിവയിൽ ശാസനയോടെ അവർ നിരന്തരം ജാഗ്രതയോടെ ആരാധിച്ചു; ദിനംപ്രതി അവർ സാക്ഷാൽ ഭഗവാൻ ശങ്കരനെയേ ആരാധിച്ചു.
Word by Word
येषाम्of whom
येषाम्:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Form—, षष्ठी, बहुवचन
विस्मयतेis astonished
विस्मयते:
—
TypeVerb
Rootवि+स्मि (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथम, एकवचन, आत्मनेपद
नित्यम्always
नित्यम्:
अधिकारण (काल)
TypeIndeclinable
Rootनित्य (प्रातिपदिक)
भगवान्the Lord
भगवान्:
कर्ता
TypeNoun
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
कर्मभिःby (their) deeds
कर्मभिः:
करण
TypeNoun
Rootकर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
यैःby whom / by which (persons)
यैः:
करण
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Form—, तृतीया, बहुवचन
मनोवाक्कर्मभिःby mind, speech, and action
मनोवाक्कर्मभिः:
करण
TypeNoun
Rootमनस् + वाच् + कर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
नित्यम्always
नित्यम्:
अधिकारण (काल)
TypeIndeclinable
Rootनित्य (प्रातिपदिक)
आराधितःworshipped / propitiated
आराधितः:
—
TypeAdjective
Rootआ+राध् (धातु) → आराधित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन, क्त (past passive participle)
साक्षात्directly, in person
साक्षात्:
—
TypeIndeclinable
Rootसाक्षात्
भगवान्the Lord
भगवान्:
कर्ता
TypeNoun
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
शंकरःShankara (Śiva)
शंकरः:
कर्ता
TypeNoun
Rootशंकर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
Speaker
संजय उवाच
Characters & Entities
S
SañjayaB
Bhagavān (the Lord)Ś
Śaṅkara (Śiva/Mahādeva)Verse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes