Shloka 17
ते पञ्च पाञउ्चालरथप्रवीरा वैकर्तनं कर्णमभिद्रवन्त: । तस्माद् रथाच्चयावयितु न शेकु- ्ैर्यात् कृतात्मानमिवेन्द्रियार्था:
te pañca pāñcālaratha-pravīrā vaikartanaṃ karṇam abhidravantāḥ | tasmād rathāc cyāvayituṃ na śekuḥ yathā kṛtātmānam ivendriyārthāḥ ||
സഞ്ജയൻ പറഞ്ഞു—പാഞ്ചാല രഥയോദ്ധാക്കളിൽ അഗ്രഗണ്യരായ ആ അഞ്ചു വീരന്മാർ വൈകർത്തനൻ കർണനെ ആക്രമിച്ചു പാഞ്ഞുവന്നു; എങ്കിലും അവനെ രഥത്തിൽ നിന്ന് കുലുക്കി താഴെയിറക്കാൻ അവർക്കായില്ല. മനസ്സിനെ വശപ്പെടുത്തിയ ആത്മജിതനെ ശബ്ദ-സ്പർശാദി ഇന്ദ്രിയവിഷയങ്ങൾ തങ്ങളുടെ ബലത്തോടെ ചലിപ്പിക്കാനാകാത്തതുപോലെ തന്നേ।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse uses a battlefield image to teach inner discipline: a person who has mastered the mind (kṛtātmā) is not easily shaken by sense-objects, just as Karṇa remains undislodged despite fierce assaults.
Five leading Pāñcāla chariot-heroes rush to attack Karṇa, but even with their combined effort they fail to dislodge him from his chariot; Sañjaya frames this as a comparison to the steadiness of a self-controlled yogin.