Shloka 73
युधिष्ठिरस्य धनंजय-प्रति गर्हा
Yudhiṣṭhira’s Reproach to Dhanaṃjaya
प्रवणादिव शैलानां शिखराणि द्विपोत्तमा:,विप्रविद्धायुधाड़ श्र द्विरदाश्चरथै्हता:
pravaṇād iva śailānāṃ śikharāṇi dvipottamāḥ, vipraviddhāyudhāś ca dviradāś ca rathair hatāḥ
സഞ്ജയൻ പറഞ്ഞു—കുത്തനെയുള്ള ചരിവിൽ നിന്ന് പർവതശിഖരങ്ങൾ ഉരുണ്ടുവീഴുന്നതുപോലെ, ശ്രേഷ്ഠമായ ആനകൾ വീണുകിടന്നു—ചിലർ ശക്തിയായി എറിഞ്ഞ ആയുധങ്ങളാൽ കുത്തേറ്റു, ചിലർ യുദ്ധത്തിന്റെ തിരക്കിൽ രഥങ്ങളുടെ പ്രഹരത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores the devastating momentum of war: even the mightiest forces (elephants) collapse swiftly, like peaks sliding from a slope—highlighting the fragility of power and the heavy cost of martial conflict.
Sañjaya describes the battlefield scene where elite war-elephants are being brought down—some by forcefully hurled weapons and others by chariot-warriors—using a vivid simile of mountain summits falling.