Shloka 16
द्रोणपर्व — पञ्चदशोऽध्यायः (Droṇa Parva, Chapter 15): युधिष्ठिर-रक्षा तथा अर्जुनस्य शरवृष्टिः
वे शल्य और भीमसेन दोनों गदारूप सींगोंको घुमा-घुमाकर साँड़ोंकी भाँति गरजते हुए पैंतरे बदल रहे थे ।।
sañjaya uvāca | śalyaś ca bhīmasenaś ca gadārūpau śṛṅgau parivartya vṛṣabhāv iva nadantaḥ pādāni vinyasyantaḥ paryāyān parivartayām āsuḥ | maṇḍalāvartamārgeṣu gadāviharaṇeṣu ca nirviśeṣam abhūd yuddhaṃ tayoḥ puruṣasiṃhayoḥ ||
സഞ്ജയൻ പറഞ്ഞു—ശല്യനും ഭീമസേനനും ഇരുവരും ഗദകൾ കൊമ്പുകളെന്നപോലെ ചുഴറ്റി, കാളകളെപ്പോലെ ഗർജിച്ച് നിലപാടുകൾ മാറ്റിമാറ്റി നേട്ടത്തിനായി വൃത്തമായി ചുറ്റിക്കൊണ്ടിരുന്നു. വൃത്താകാര പാദചലനത്തിലും ഗദയുടെ കൈകാര്യം-പ്രഹാരങ്ങളിലും ആ രണ്ടു പുരുഷസിംഹന്മാരുടെ പോരാട്ടം സമമായിത്തന്നെ തോന്നി.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights that in the immediacy of battle, victory can hinge on matched skill and tactical movement rather than on moral claims alone; it invites reflection on how dharma must be upheld through discipline and restraint even when the contest appears evenly balanced.
Sanjaya describes Śalya and Bhīma engaged in a mace duel: they roar like bulls, circle with practiced footwork, and exchange mace techniques so evenly that neither seems superior in maneuvering or weapon-handling.