Mahabharata — Drona Parva, Shloka 11

Droṇa-parva Adhyāya 107: Karṇa–Bhīma Saṃmarda

Arrow-storm Engagement

Devanagari script

ध्वजाग्रं समपश्याम बालसूर्यसमप्रभम्‌ | भारत! इसी प्रकार हमलोगोंने द्रोणपुत्र अश्वत्थामा-के श्रेष्ठ ध्वजको प्रातः:कालीन सूर्यके समान अरुण कान्तिसे प्रकाशित देखा था। उसमें सिंहकी पूँछका चिह्न था || १०३ || काज्चनं पवनोदधूतं शक्रध्वजसमप्रभम्‌

Transliteration

sañjaya uvāca |

dhvajāgraṃ samapaśyāma bālasūryasamaprabham |

kāñcanaṃ pavanoddhūtaṃ śakradhvajasamaprabham ||

Translation

സഞ്ജയൻ പറഞ്ഞു—ഹേ ഭാരതാ! ഞങ്ങൾ ധ്വജാഗ്രം കണ്ടു—പ്രഭാതത്തിലെ ബാലസൂര്യനെപ്പോലെ ദീപ്തം; സ്വർണമയം, കാറ്റിൽ പാറിപ്പറക്കുന്ന, ഇന്ദ്രധ്വജസമാനമായി പ്രകാശിക്കുന്നതു.

Word by Word

• ध्वजाग्रम्: the top/peak of the banner
• ध्वजाग्रम्: Karma
• Type: Noun
• Root: ध्वजाग्र
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• सम्: completely, together (prefix-like adverb)
• Type: Indeclinable
• Root: सम्

• अपश्याम: we saw
• अपश्याम: Karta
• Type: Verb
• Root: पश्
• Form: Imperfect (Lan), 1st, Plural, Parasmaipada

• बालसूर्यसमप्रभम्: having a radiance like the young/morning sun
• Type: Adjective
• Root: बालसूर्यसमप्रभ
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• काञ्चनम्: golden
• Type: Adjective
• Root: काञ्चन
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• पवनोदधूतम्: shaken by the wind
• Type: Adjective
• Root: पवनोदधूत
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• शक्रध्वजसमप्रभम्: having splendor like Indra's banner
• Type: Adjective
• Root: शक्रध्वजसमप्रभ
• Form: Neuter, Accusative, Singular

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Bhārata (Dhṛtarāṣṭra)
• dhvaja (banner/standard)
• Śakra (Indra)
• Aśvatthāmā (Droṇaputra, implied by context)