Shloka 26

भीष्मवधाय प्रयाणम् — The Advance toward Bhīṣma and Counter-Engagements

Devanagari script

द्रौपदेया रणे क्रुद्धा दुर्योधनमवारयन्‌ । शरैराशीविषाकारै: पुत्र॑ं तव विशाम्पते,प्रजानाथ! युद्धमें कुपित हुए द्रौपदीके पाँचों पुत्रोंने विषधर सर्पके समान आकारवाले भयंकर बाणोंद्वारा आपके पुत्र दुर्योधनको आगे बढ़नेसे रोक दिया

Transliteration

sañjaya uvāca | draupadeyā raṇe kruddhā duryodhanam avārayan | śarair āśīviṣākāraiḥ putraṁ tava viśāmpate prajānātha ||

Translation

സഞ്ജയൻ പറഞ്ഞു—ഹേ വിശാംപതേ! യുദ്ധത്തിൽ ക്രുദ്ധരായ ദ്രൗപദേയർ വിഷസർപ്പാകാരമായ ഭയങ്കര അമ്പുകളാൽ നിന്റെ പുത്രൻ ദുര്യോധനന്റെ മുന്നേറ്റം തടഞ്ഞു.

Word by Word

• द्रौपदेयाः: the sons of Draupadī
• द्रौपदेयाः: Karta
• Type: Noun
• Root: द्रौपदेय
• Form: Masculine, Nominative, Plural

• रणे: in battle
• रणे: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: रण
• Form: Neuter, Locative, Singular

• क्रुद्धाः: angered
• क्रुद्धाः: Karta
• Type: Adjective
• Root: क्रुद्ध
• Form: Masculine, Nominative, Plural

• दुर्योधनम्: Duryodhana
• दुर्योधनम्: Karma
• Type: Noun
• Root: दुर्योधन
• Form: Masculine, Accusative, Singular

• अवारयन्: they checked / restrained
• अवारयन्: Karta
• Type: Verb
• Root: वारय्
• Form: Imperfect (Laṅ), Third, Plural, Parasmaipada

• शरैः: with arrows
• शरैः: Karana
• Type: Noun
• Root: शर
• Form: Masculine, Instrumental, Plural

• आशीविषाकारैः: having the form of venomous serpents
• आशीविषाकारैः: Karana
• Type: Adjective
• Root: आशीविषाकार
• Form: Masculine, Instrumental, Plural

• तव: of you / your
• तव: Sambandha
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्
• Form: —, Genitive, Singular

• विशाम्पते: O lord of the people
• विशाम्पते: Sambodhana
• Type: Noun
• Root: विशाम्पति
• Form: Masculine, Vocative, Singular

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Draupadī
• Draupadeyas (Draupadī’s five sons)
• Duryodhana
• Dhṛtarāṣṭra
• arrows
• venomous serpents (simile)