Shloka 13
Bhīṣma Parva, Adhyāya 4 — Dhṛtarāṣṭra–Vyāsa Saṃvāda on Kāla and Jayalakṣaṇa
Signs of Victory
ग्राम्याणां पुरुषा: श्रेष्ठा: सिंहाश्वारण्यवासिनाम् | सर्वेषामेव भूतानामन्योन्येनोपजीवनम्,ग्रामवासी पशु और मनुष्योंमें मनुष्य श्रेष्ठ हैं और वनवासी पशुओंमें सिंह श्रेष्ठ हैं। समस्त प्राणियोंका जीवन-निर्वाह एक-दूसरेके सहयोगसे होता है
grāmyāṇāṃ puruṣāḥ śreṣṭhāḥ siṃhāśvārṇyavāsinām | sarveṣām eva bhūtānām anyonyenopajīvanam ||
ഗ്രാമ്യജീവികളിൽ മനുഷ്യൻ ശ്രേഷ്ഠൻ; അരണ്യവാസി മൃഗങ്ങളിൽ സിംഹം ശ്രേഷ്ഠം. സത്യത്തിൽ, എല്ലാ ജീവികളുടെയും ജീവനം പരസ്പരാശ്രയത്താൽ തന്നെയാണ്—ഒരുത്തൻ മറ്റൊരുത്തന്റെ സഹായത്താൽ ജീവിക്കുന്നു.
संजय उवाच
Educational Q&A
All beings sustain themselves through mutual dependence; life is maintained by cooperation and interconnected support, which frames an ethical vision of society and nature.
Sañjaya offers a general observation about hierarchy and excellence (humans among village-dwellers, the lion among forest creatures) and then draws a broader principle: the world functions through reciprocal support among living beings.