Shloka 64
कर्मयोग–ज्ञानयज्ञ–अवतारोपदेश
Karma-Yoga, Jñāna-Yajña, and Avatāra Instruction
सम्बन्ध--इस प्रकार मनसहित इन्द्रियोंको वशर्ें न करनेवाले मनुष्यके पतनका क्रम बतलाकर अब भगवान् :स्थितप्रज्ञ योगी कैसे चलता है” इस चौथे प्रश्कका उत्तर आरम्भ करते हुए पहले दो शलोकोरमें जिसके मन और इन्रियाँ वशरमें होते हैं. ऐसे साधकद्वारा विषयोंगें विचरण किये जानेका प्रकार और उसका फल बतलाते हैं-- रागद्वेषवियुक्तैस्तु विषयानिन्द्रियै श्षरन् । आत्मवश्यैर्विधियात्मा प्रसादमधिगच्छति
rāga-dveṣa-viyuktais tu viṣayān indriyaiś caran | ātma-vaśyair vidheyātmā prasādam adhigacchati ||
എന്നാൽ അന്തഃകരണത്തെ വശപ്പെടുത്തി, രാഗദ്വേഷരഹിതമായും നിയന്ത്രിതമായും ഉള്ള ഇന്ദ്രിയങ്ങളാൽ വിഷയങ്ങളിൽ സഞ്ചരിക്കുന്ന साधകൻ അന്തസ്സിന്റെ പ്രസാദം—ശാന്തിയും തെളിമയും—പ്രാപിക്കുന്നു.
अजुन उवाच
Educational Q&A
Ethical freedom comes not from fleeing experience but from engaging with it through self-mastered senses—free of attachment (rāga) and aversion (dveṣa). Such regulated living yields prasāda: inner serenity and clarity, the basis for steady wisdom.
In the dialogue on the battlefield, Arjuna asks about the conduct of the steady-minded person. This verse begins the answer by describing how a disciplined practitioner moves among sense-objects without being driven by likes and dislikes, thereby gaining inner calm.