Shloka 15
Uttanka’s Viśvarūpa Request and the ‘Uttanka Clouds’ Boon (उत्तङ्क-विष्वरूप-दर्शनम्)
भूतग्रामस्य सर्वस्य सत्रष्टा संहार एव च। मैं ही विष्णु, मैं ही ब्रह्मा और मैं ही इन्द्र हूँ। सम्पूर्ण भूतोंकी उत्पत्ति और प्रलयका कारण भी मैं ही हूँ। समस्त प्राणिसमुदायकी सृष्टि और संहार भी मेरे ही द्वारा होते हैं ।।
bhūtagrāmasya sarvasya sraṣṭā saṃhāra eva ca | mayi hi viṣṇur mayi brahmā mayi cendro 'smi sarvadā | sampūrṇabhūtānām utpattipralayakāraṇaṃ cāham eva | samastaprāṇisamudāyasya sṛṣṭisaṃhārau mayāiva bhavataḥ || adharme vartamānānāṃ sarveṣām aham acyutaḥ | yugaparivartane yugaparivartane prajāhitārthaṃ bhinnābhir yonibhiḥ praviśya dharmamaryādāṃ pratiṣṭhāpayāmi ||
വായുദേവൻ പ്രഖ്യാപിച്ചു—സകല ഭൂതസമൂഹത്തിന്റെയും സ്രഷ്ടാവും ഞാനേ; സംഹാരകനും ഞാനേ. ഞാനാണ് വിഷ്ണു; ഞാനാണ് ബ്രഹ്മാവ്; ഞാനാണ് ഇന്ദ്രൻ. എല്ലാ ജീവികളുടെ ഉദ്ഭവവും പ്രളയവും എന്നിൽ നിന്നുതന്നെ; ജീവസമുദായത്തിന്റെ സൃഷ്ടിയും നാശവും എന്റെ വഴിയേ നടക്കുന്നു. അധർമ്മത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്ന എല്ലാവർക്കും ശിക്ഷ നൽകുന്നവനും, ധർമ്മമര്യാദയിൽ നിന്ന് ഒരിക്കലും ച്യുതനാകാത്ത അച്യുതനായ പ്രഭുവും ഞാനേ. യുഗം മാറുമ്പോഴൊക്കെയും, പ്രജകളുടെ ഹിതത്തിനായി ഞാൻ വിവിധ യോനികളിൽ പ്രവേശിച്ച് ധർമ്മത്തിന്റെ അതിരുകളും അധികാരവും പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നു।
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The passage asserts a single supreme divine agency behind creation and dissolution, identifying that power with major deities (Vishnu, Brahmā, Indra). Ethically, it teaches that the same Lord upholds dharma by correcting those established in adharma and, at yuga-transitions, taking embodiment to restore dharmic boundaries for the welfare of beings.
Vāyudeva speaks in a revelatory, doctrinal mode, proclaiming divine identity and cosmic function: he presents the Lord as the source and end of all beings, the enforcer of moral order, and the one who enters various births when ages change to re-establish dharma.