Shloka 10
कर्मनाशाभावः, गर्भे जीवप्रवेशः, आचारधर्मोपदेशः
Karma’s Non-Extinction, Jīva’s Entry into the Embryo, and Instruction on Conduct-Dharma
Devanagari script
लोहपिण्डं यथा वल्रि: प्रविश्य हतितापयेत् । तथा त्वमपि जानीहि गर्भे जीवोपपादनम्,जैसे आग लोहपिण्डमें प्रविष्ट होकर उसे बहुत तपा देती है, उसी प्रकार गर्भमें जीवका प्रवेश होता है और वह उसमें चेतनता ला देता है। इस बातको तुम अच्छी तरह समझ लो
Transliteration
lohapiṇḍaṃ yathā vahniḥ praviśya hatitāpayet | tathā tvam api jānīhi garbhe jīvopapādanam ||
Translation
അഗ്നി ഇരുമ്പുകട്ടയിൽ പ്രവേശിച്ച് അതിനെ അത്യന്തം ചൂടാക്കുന്നതുപോലെ, ഗർഭത്തിൽ ജീവൻ പ്രവേശിച്ച് അവിടെ ജഡമായ ദേഹത്തിൽ ചൈതന്യം സ്ഥാപിക്കുന്നു. ഇത് നീ വ്യക്തമായി ഗ്രഹിക്കണം.
Word by Word
लोहपिण्डम्iron lump
लोहपिण्डम्:
Karma
TypeNoun
Rootलोहपिण्ड
FormMasculine, Accusative, Singular
यथाjust as
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
वह्निःfire
वह्निः:
Karta
TypeNoun
Rootवह्नि
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रविश्यhaving entered
प्रविश्य:
TypeVerb
Rootप्र-विश्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage)
अतितापयेत्would heat intensely / should make very hot
अतितापयेत्:
TypeVerb
Rootअति-तप् (causative: तापयति)
FormOptative (Vidhi-lin), 3rd, Singular, Parasmaipada
तथाso, in the same way
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormNominative, Singular
अपिalso, even
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
जानीहिknow, understand
जानीहि:
TypeVerb
Rootज्ञा
FormImperative (Lot), 2nd, Singular, Parasmaipada
गर्भेin the womb
गर्भे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootगर्भ
FormMasculine, Locative, Singular
जीवोपपादनम्the production/bringing about of the living being (i.e., ensoulment/animation)
जीवोपपादनम्:
Karma
TypeNoun
Rootजीव-उपपादन
FormNeuter, Accusative, Singular
Speaker
ब्राह्मण उवाच
Characters & Entities
ब
ब्राह्मण (speaker)ल
लोहपिण्ड (iron lump)व
वह्नि (fire)ग
गर्भ (womb)ज
जीव (living self)Verse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes