Shloka 5
Kāma–Mamatā–Upadeśa
Discourse on Desire, Possessiveness, and Ritual Duty
अविनाशो<स्य सत्त्वस्य नियतो यदि भारत | भित्त्वा शरीरं भूतानामहिंसां प्रतिपद्यते,भरतनन्दन! यदि इस जगत्की सत्ताका विनाश न होना ही निश्चित हो, तब तो प्राणियोंके शरीरका भेदन करके भी मनुष्य अहिंसाका ही फल प्राप्त करेगा
avināśo 'sya sattvasya niyato yadi bhārata | bhittvā śarīraṃ bhūtānām ahiṃsāṃ pratipadyate ||
വായു പറഞ്ഞു— ഹേ ഭാരതാ, ഈ ലോകത്തിന്റെ സത്ത്വം അവിനാശിയെന്നു നിശ്ചയമായി കരുതിയാൽ, ആ വാദപ്രകാരം ജീവികളുടെ ശരീരം ഭേദിച്ചാലും മനുഷ്യൻ അഹിംസയുടെ ഫലം പ്രാപിക്കുന്നതായിത്തീരും.
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse tests a moral argument: if one assumes that the true essence of beings is indestructible, then physical harm could be wrongly claimed to be compatible with non-violence. It highlights the danger of using metaphysical claims to excuse हिंसा (harm) and to confuse ethical accountability.
Vāyudeva addresses a Bharata prince in a didactic exchange, presenting a pointed line of reasoning about indestructibility and the supposed ‘fruit’ of ahiṃsā, as part of a broader discussion on dharma and the moral evaluation of injury and action.