Shloka 18
अध्याय ५६ — च्यवन–कुशिकसंवादः
Cyavana–Kuśika Dialogue on Lineage, Conflict, and Transmission
रसालापूपकांश्रित्रानू मोदकानथ खाण्डवान् | रसान् नानाप्रकारांश्व वन्यं च मुनिभोजनम्
bhīṣma uvāca | rasālāpūpakāṃś cāpi trīn modakān atha khāṇḍavān | rasān nānāprakārāṃś ca vanyaṃ ca munibhojanam ||
ഭീഷ്മൻ പറഞ്ഞു—ശാപഭയത്താൽ രാജാവ് അനവധി രുചികര വിഭവങ്ങൾ വരുത്തി മുന്നിൽ വെച്ചു—മധുര പാനീയങ്ങളും ശര്ബത്തുകളും, പുവകളും പലഹാരങ്ങളും, നാനാവിധ മോദകങ്ങളും, ഖാണ്ഡത്തിൽ നിന്നുള്ള മിഠായികളും, പലവിധ രസങ്ങളും; കൂടാതെ മുനിമാർക്ക് യോജ്യമായ വന്യാഹാരം—കാട്ടുകിഴങ്ങുകളും വേരുകളും വിവിധ ഫലങ്ങളും—രാജഭോജ്യമായ അനവധി വ്യഞ്ജനങ്ങളും, ഗൃഹസ്ഥർക്കും വനവാസികൾക്കും യോജ്യമായ ഭക്ഷണവും എല്ലാം।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The passage highlights dharmic hospitality: a ruler should provide appropriate, varied, and context-sensitive food—fit for sages as well as for royal guests—showing respect and restraint, especially when moral consequences (such as a curse) are at stake.
Bhishma describes how a king, fearing the repercussions of offending holy persons, urgently procures and presents an extensive spread of foods—sweets, drinks, and forest fare suitable for ascetics—along with items typically enjoyed in royal households.