Shloka 58
Śiva-stavarāja: Upamanyu’s Preface and Initiation of the Śarva-Nāma Enumeration
Anuśāsana-parva 17
शिखी मुण्डी जटी ज्वाली मूर्तिजो मूर्द्धनो बली । वेणवी पणवी ताली खली कालकटंकट:,२२९ शिखी--शिखाधारी गृहस्थस्वरूप, २३० मुण्डी--शिखारहित संनन््यासी, २३१ जटी--जटाधारी वानप्रस्थ, २३२ ज्वाली--अग्निकी प्रज्वलित ज्वालामें समिधाकी आहुति देनेवाले ब्रह्मचारी, २३३ मूर्तिज:--शरीर रूपसे प्रकट होनेवाले, २३४ मूर्द्धन:-- मूर्द्धा--सहस्रार चक्रमें ध्येय रूपसे विद्यमान, २३५ बली--बलिष्ठ, २३६ वेणवी--वंशी बजानेवाले श्रीकृष्ण, २३७ पणवी--पणव नामक वाद्य बजानेवाले, २३८ ताली--ताल देनेवाले, २३९ खली--खलिहानके स्वामी, २४० काल-कटंकट:--यमराजके मायाको आवृत करनेवाले
śikhī muṇḍī jaṭī jvālī mūrtijo mūrdhano balī | veṇavī paṇavī tālī khalī kāla-kaṭaṅkaṭaḥ ||
വായുദേവൻ പറഞ്ഞു—അവൻ ശിഖാധാരിയും, മുണ്ഡിതനും, ജടാധാരിയും, ജ്വാലാമയനും ആകുന്നു; ദേഹരൂപത്തിൽ പ്രത്യക്ഷനായി, ശിരോശിഖരത്തിൽ (പരമകേന്ദ്രത്തിൽ) ധ്യാനയോഗ്യനായി നിലകൊള്ളുന്നു; ബലവാനാണ്. അവൻ തന്നെ വേണുവാദകനും, പണവവാദകനും, താളധാരിയും; അവൻ തന്നെ കളത്തിന്റെ അധിപതി; കാലൻ (യമൻ) എന്ന മരണശക്തിയെയും മറയ്ക്കുന്നവനും ആകുന്നു.
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse strings together epithets to show the one divine reality as present across all āśramas (householder, renunciant, forest-dweller, student) and across sacred and worldly domains (ritual fire, meditation, music, agriculture), culminating in transcendence over Kāla/Yama—implying that true divinity pervades every legitimate mode of dharmic life and surpasses death.
Vāyudeva is speaking and praising the deity through a litany of names/attributes. The speech functions as a devotional identification: the praised figure can appear in multiple social-religious forms and activities, and is ultimately the supreme power who can conceal or overcome Death.