Shloka 12
Sāma (Sāntva) and Dāna: The Brāhmaṇa’s Conciliatory Release from a Rākṣasa
अदन्नविद्वान् हन्त्यन्नमद्यमानं च हन्ति तम् । तं चान्न॑ पाति यश्चान्नं स हन्ता हन्यतेडबुध:
adann avidvān hanty annam adyamānaṃ ca hanti tam | taṃ cānnaṃ pāti yaś cānnaṃ sa hantā hanyate 'budhaḥ ||
അവിദ്വാൻ (അപാത്രൻ) അന്നം ഭക്ഷിച്ച് ആ അന്നത്തിന്റെ ഫലം നശിപ്പിക്കുന്നു; അതേ അന്നമെന്നപോലെ അവനെയും തിരിച്ചുനശിപ്പിക്കുന്നു. എന്നാൽ യഥാർത്ഥ പാത്രനായി അന്നത്തെയും ദാതാവിന്റെ പുണ്യത്തെയും കാക്കുന്നവനെ ആ അന്നം തന്നെ കാക്കുന്നു. ദാനഫലം ഹരിക്കുന്ന മൂഢൻ സ്വയം തന്നെ നശിക്കുന്നു।
मैत्रेय उवाच
Educational Q&A
Receiving food or charity without worthiness or gratitude is ethically destructive: it wastes the donor’s merit and harms the receiver. A worthy recipient ‘protects’ the gift by honoring it and enabling its intended spiritual fruit, and thus is himself protected.
Maitreya delivers a moral instruction within Anuśāsana Parva’s teachings on dharma, explaining the consequences of unworthy consumption of given food and praising the worthy recipient who preserves the giver’s merit.