Shloka 96
मानसतीर्थ-शौचप्रशंसा | Praise of the ‘Mental Tīrtha’ and the Marks of Purity
धर्मपत्नीरतो नित्यमग्निष्टोमफलं लभेत् । जो अपनी ही धर्मपत्नीमें अनुराग रखते हुए निरन्तर तीन वर्षोतक प्रतिदिन एक समय भोजन करके रहता है, उसे अग्निष्टोम यज्ञका फल प्राप्त होता है,द्वाविंशे दिवसे प्राप्ते यो भुडक्ते होकभोजनम्
bhīṣma uvāca | dharmapatnīrato nityam agniṣṭomaphalaṃ labhet | dvāviṃśe divase prāpte yo bhuṅkte ekabhोजनम् |
എപ്പോഴും സ്വന്തം ധർമ്മപത്നിയോടു ഭക്തിയോടെ നിൽക്കുന്നവൻ അഗ്നിഷ്ടോമയാഗഫലം പ്രാപിക്കുന്നു. അതുപോലെ ഇരുപത്തിരണ്ടാം ദിവസം വന്നപ്പോൾ നിയന്ത്രണത്തോടെ ഒരിക്കൽ മാത്രം ഭക്ഷിക്കുന്നവനും യാഗഫലം നേടുന്നു.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
That steadfast fidelity to one’s lawful spouse and disciplined restraint in eating (a regulated vow such as eating once) are themselves powerful dharmic practices, capable of producing merit comparable to major Vedic sacrifices like the Agniṣṭoma.
In Anuśāsana Parva, Bhishma instructs Yudhiṣṭhira on dharma. Here he praises household virtues—devotion to one’s dharmic marriage and self-control—by equating their spiritual fruit with that of a renowned yajña, thereby emphasizing accessible ethical observances over costly ritual performance.