Shloka 50
Āloka-dāna (Dīpa-dāna), Sumanas–Dhūpa–Dīpa Phala: Manu–Suvarṇa and Śukra–Bali Exempla
देवता तेजस्वी, कांतिमान् और प्रकाश फैलानेवाले होते हैं और राक्षस अंधकारप्रिय होते हैं; इसलिये देवताओंकी प्रसन्नताके लिये दीपदान किया जाता है ।।
śukra uvāca: devatāḥ tejasvinaḥ kāntimantaḥ prakāśa-prasāriṇaś ca bhavanti, rākṣasāś ca andhakāra-priyāḥ; tasmād devatā-prasannatāyai dīpa-dānaṃ kriyate. āloka-dānāc cakṣuṣmān prabhā-yukto bhaven naraḥ. tān dattvā nopahiṃset na haret nopanāśayet.
ശുക്രൻ പറഞ്ഞു—ദേവന്മാർ തേജസ്വികളും കാന്തിമാന്മാരും പ്രകാശം പരത്തുന്നവരുമാണ്; രാക്ഷസന്മാർ അന്ധകാരപ്രിയർ. അതിനാൽ ദേവപ്രസാദത്തിനായി ദീപദാനം ചെയ്യപ്പെടുന്നു. പ്രകാശം ദാനം ചെയ്താൽ മനുഷ്യൻ ദൃഷ്ടിസ്പഷ്ടത നേടുകയും തേജസ്സോടെ യുക്തനാകുകയും ചെയ്യും. ആ ദീപങ്ങൾ ദാനം ചെയ്ത ശേഷം അവയെ ഉപദ്രവിക്കരുത്—അണയ്ക്കരുത്, എടുത്ത് മറ്റിടത്തേക്ക് കൊണ്ടുപോകരുത്, നശിപ്പിക്കരുത്.
शुक्र उवाच
Educational Q&A
Giving lamps (dīpa-dāna) is praised as a dharmic act aligned with the gods’ nature of radiance; it yields inner and outer clarity (symbolized as strengthened sight and personal brilliance). The gift must be respected: once offered, it should not be extinguished, reclaimed, or destroyed.
In a didactic passage of the Anuśāsana Parva, Śukra instructs on the merit and proper conduct of lamp-giving, contrasting the luminous disposition of the gods with the darkness-loving nature of rākṣasas, and prescribing how the donated lamps should be treated.