Shloka 44
देवसत्रे मृत्युनिरोधः, पूर्वेन्द्राणां मानुषावतरणम्, द्रौपदी-वरकथनम्
Suspension of Death at the Devasatra; Former Indras’ Human Descent; Draupadī’s Boon Etiology
अनागच्छत्सु पुत्रेषु भैक्षकालेडभिगच्छति । धार्तराष्ट्रहता न स्युर्विज्ञाय कुरुपुज्वा:
anāgacchatsu putreṣu bhaikṣakāle ’bhigacchati | dhārtarāṣṭrahatā na syur vijñāya kuru-puṅgavāḥ ||
വൈശമ്പായനൻ പറഞ്ഞു— ഭിക്ഷാകാലം വന്നിട്ടും പുത്രന്മാർ മടങ്ങിവരാതിരുന്നതിനാൽ, മാതൃസ്നേഹത്തിൽ ആകുലയായ കുന്തി പലവിധ ചിന്തകളിൽ മുങ്ങി അവരുടെ നാശം ഭയപ്പെട്ടു— “ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാർ കുരുശ്രേഷ്ഠരായ പാണ്ഡവരെ തിരിച്ചറിഞ്ഞ് കൊന്നുകളഞ്ഞോ?”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how adharma can arise within one’s own family: when rivalry dominates, even recognizing a kinsman may lead to violence. It also portrays the ethical weight of a mother’s protective concern, anticipating the larger collapse of kinship duties that culminates in the Kurukṣetra war.
As the time for alms passes and her sons have not returned, Kuntī becomes fearful. She suspects that Dhṛtarāṣṭra’s sons (the Kauravas) may have recognized the Pāṇḍavas and killed them, expressing foreboding about hostile intent within the Kuru family.