Shloka 21
भद्रोवाच नारी परमधर्मज्ञ सर्वा भर्तृविनाकृता । पतिं विना जीवति या न सा जीवति दुःखिता
bhadro'vāca nārī paramadharmajña sarvā bhartṛvinākṛtā | patiṁ vinā jīvati yā na sā jīvati duḥkhitā ||
ഭദ്ര പറഞ്ഞു—ഹേ പരമധർമ്മജ്ഞനായ രാജാവേ! ഭർത്താവിനെ നഷ്ടപ്പെട്ട സ്ത്രീ പൂർണ്ണമായും ആശ്രയരഹിതയാകുന്നു. ഭർത്താവില്ലാതെ ജീവിക്കുന്നവൾ ദുഃഖത്തിൽ മുങ്ങി യഥാർത്ഥത്തിൽ ജീവിക്കുന്നില്ല; അവൾ മരിച്ചവളെപ്പോലെയാണ്.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse voices a traditional dharma-based view that a woman’s life is socially and emotionally bound to her husband; without him, her existence is portrayed as overwhelmed by grief and lacking fullness. It reflects the epic’s exploration of duty, dependence, and the human cost of loss.
Bhadra addresses a king praised as a knower of dharma and makes a pointed statement about the condition of a woman bereft of her husband, emphasizing the depth of sorrow and the perceived incompleteness of life after widowhood.