Shloka 19

युगधर्मवर्णनम् — चतुर्युग, गुण, धर्मपाद, तथा वार्तोत्पत्ति

Devanagari script

वर्णाश्रमव्यवस्था च तदासीन्न च संकरः रसोल्लासः कालयोगात् त्रेताख्ये नश्यते द्विज

Transliteration

varṇāśramavyavasthā ca tadāsīnna ca saṃkaraḥ rasollāsaḥ kālayogāt tretākhye naśyate dvija

Translation

ആ യുഗത്തിൽ വർണ്ണാശ്രമ വ്യവസ്ഥ ദൃഢമായിരുന്നു; സംകരമോ ആശയക്കുഴപ്പമോ ഇല്ല. എന്നാൽ, ഹേ ദ്വിജ, കാലയോഗം മൂലം ധർമ്മരസത്തിന്റെ ഉല്ലാസം ‘ത്രേതാ’ എന്ന യുഗത്തിൽ ക്ഷീണിച്ച് നശിക്കുന്നു.

Word by Word

• वर्णाश्रम-व्यवस्था: the system/order of varṇa and āśrama

• च: and

• तदा: then/in that age

• आसीत्: existed/was

• न: not

• च: and

• संकरः: mixture/confusion (of duties/lineages)

• रस-उल्लासः: the flourishing of rasa, joyful vigor (of dharma/sattva)

• काल-योगात्: due to the conjunction/influence of Time

• त्रेता-आख्ये: in the age named Tretā

• नश्यते: perishes/declines

• द्विज: O twice-born (brāhmaṇa interlocutor)

Speaker

Suta Goswami (narrating yuga-dharma to the sages of Naimisharanya)