Previous Verse
Next Verse

Shloka 28

Rudra’s Cosmic Dance and the Recognition of Rudra–Nārāyaṇa Unity (Īśvara-gītā Continuation)

पश्यामस्त्वां परमाकाशमध्ये नृत्यन्तं ते महिमानं स्मरामः / सर्वात्मानं बहुधा सन्निविष्टं ब्रह्मानन्दमनुभूयानुभूय

paśyāmastvāṃ paramākāśamadhye nṛtyantaṃ te mahimānaṃ smarāmaḥ / sarvātmānaṃ bahudhā sanniviṣṭaṃ brahmānandamanubhūyānubhūya

പരമാകാശത്തിന്റെ മദ്ധ്യേ നിന്നെ ഞങ്ങൾ ദർശിക്കുന്നു; അവിടെ നിന്റെ മഹിമ നൃത്തമാടുന്നതുപോലെ—പുനഃപുനഃ സ്മരിക്കുന്നു. നീ സർവ്വാത്മാവ്, പലവിധമായി എല്ലായിടത്തും അധിഷ്ഠിതൻ; ഞങ്ങൾ വീണ്ടും വീണ്ടും ബ്രഹ്മാനന്ദം അനുഭവിക്കുന്നു.

paśyāmaḥwe see
paśyāmaḥ:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootpaś (धातु)
FormPresent (लट्), Parasmaipada, 1st person (उत्तमपुरुष), Plural (बहुवचन)
tvāmyou
tvām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottvad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPronoun, Accusative (2nd/द्वितीया), Singular
paramasupreme
parama:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootparama (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Locative (7th/सप्तमी), Singular; adjective qualifying ākāśa (in compound)
ākāśamadhyein the midst of space
ākāśamadhye:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootākāśa (प्रातिपदिक) + madhya (प्रातिपदिक)
FormTatpuruṣa (तत्पुरुष): ākāśa-madhya ‘middle of the sky/space’; Neuter (नपुंसकलिङ्ग), Locative (7th/सप्तमी), Singular (एकवचन)
nṛtyantamdancing
nṛtyantam:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootnṛt (धातु) + śatṛ (शतृ)
FormPresent active participle (शतृ), Accusative, Singular; qualifies tvām
teyour
te:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Roottvad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPronoun, Genitive (6th/षष्ठी), Singular (enclitic)
mahimānamgreatness, glory
mahimānam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootmahimān (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative (2nd/द्वितीया), Singular
smarāmaḥwe remember
smarāmaḥ:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootsmṛ (धातु)
FormPresent (लट्), Parasmaipada, 1st person, Plural
sarvātmānamthe self of all
sarvātmānam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootsarva (प्रातिपदिक) + ātman (प्रातिपदिक)
FormKarmadhāraya (कर्मधारय): sarva-ātmā ‘the Self of all’; Masculine, Accusative, Singular; apposition to tvām
bahudhāin many ways
bahudhā:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootbahudhā (अव्यय)
FormAdverb (क्रियाविशेषण)
sanniviṣṭamentered, established
sanniviṣṭam:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsam-ni-viś (धातु) + kta (क्त)
FormPast passive participle (क्त), Accusative, Singular; qualifies tvām/sarvātmānam
brahmānandamBrahman-bliss
brahmānandam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootbrahman (प्रातिपदिक) + ānanda (प्रातिपदिक)
FormTatpuruṣa (तत्पुरुष): brahma-ānanda ‘bliss of Brahman’; Masculine, Accusative, Singular; apposition to tvām
anubhūyahaving experienced
anubhūya:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootanu-bhū (धातु)
FormAbsolutive/Gerund (क्त्वा-प्रत्ययान्त, here -ya), indeclinable; first of repetition
anubhūyaagain and again experiencing
anubhūya:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootanu-bhū (धातु)
FormAbsolutive/Gerund (क्त्वा), indeclinable; repetition for intensity

Sages/devotees addressing the Supreme Lord (Hari as Īśvara), in a Shaiva-Vaishnava synthesis typical of the Kūrma Purāṇa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

P
Paramākāśa
Ā
Ātman
B
Brahman
Ī
Īśvara

FAQs

It declares the Lord as sarvātmā—one universal Self—who is ‘entered’ and present in manifold forms within all beings, implying non-dual presence behind diversity.

The verse emphasizes dhyāna and smṛti (recollection/continual contemplation): repeatedly ‘seeing’ the Lord in the paramākāśa (inner space of consciousness) and repeatedly realizing brahmānanda—an experiential, meditative absorption aligned with Pāśupata-oriented devotion and jñāna.

By focusing on Īśvara as the all-pervading Brahman whose glory ‘dances’ (a Śaiva resonance) while being addressed as the supreme divine Self (a Vaiṣṇava resonance), it supports the Purāṇa’s non-sectarian, unity-of-Īśvara approach.