Shloka 76

काण्डास्तु योजनायामा मृदुभिः कण्टकैर्वृताः / पत्राणि तालदशकमात्रायामानि संति वै

kāṇḍāstu yojanāyāmā mṛdubhiḥ kaṇṭakairvṛtāḥ / patrāṇi tāladaśakamātrāyāmāni saṃti vai

ആ കാണ്ഡങ്ങൾ ഒരു യോജന നീളമുള്ളവയും മൃദുവായ മുള്ളുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടവയും ആകുന്നു; അവയുടെ ഇലകൾ പത്തു താള അളവിൽ നീളമുള്ളവയാണ്.

kāṇḍāḥstalks
kāṇḍāḥ:
Karta (कर्ता) / Subject
TypeNoun
Rootkāṇḍa (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन)
tubut/and
tu:
Discourse connector (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
FormParticle (निपात)
yojana-āyāmāḥa yojana long
yojana-āyāmāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण) of kāṇḍāḥ
TypeAdjective
Rootyojana (प्रातिपदिक) + āyāma (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन); तत्पुरुषः—'having the length of a yojana'
mṛdubhiḥwith soft
mṛdubhiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Rootmṛdu (प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter (पुं/नपुंसक), Instrumental (3rd/तृतीया), Plural (बहुवचन); agrees with kaṇṭakaiḥ
kaṇṭakaiḥthorns
kaṇṭakaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootkaṇṭaka (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Instrumental (3rd/तृतीया), Plural (बहुवचन)
vṛtāḥcovered, surrounded
vṛtāḥ:
Kriyā (क्रिया) / Predicative
TypeVerb
Rootvṛta (कृदन्त; √vṛ/वृ with ni-/pari- sense 'covered')
FormPast passive participle (क्त), Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन); predicative with kāṇḍāḥ
patrāṇileaves
patrāṇi:
Karta (कर्ता) / Subject
TypeNoun
Rootpatra (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन)
tāla-daśaka-mātra-āyāmānimeasuring (only) ten tālas in length
tāla-daśaka-mātra-āyāmāni:
Viśeṣaṇa (विशेषण) of patrāṇi
TypeAdjective
Roottāla (प्रातिपदिक) + daśaka (प्रातिपदिक) + mātra (प्रातिपदिक) + āyāma (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन); तत्पुरुषः—'having length only of ten tālas' (measure)
santiare, exist
santi:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√as (अस्)
FormLaṭ (लट्, present), 3rd person (प्रथमपुरुष), Plural (बहुवचन)
vaiindeed
vai:
Emphasis (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootvai (अव्यय)
FormEmphatic particle (अवधारण-निपात)