Previous Verse
Next Verse

Shloka 37

श्रीनगर-त्रिपुरा-सप्तकक्षा-पालकदेवताप्रकाशनम्

Revelation of the Guardian Deities of Śrīnagara-Tripurā’s Seven Enclosures

इत्येवमादयस्तत्र नागा नागास्त्रयो ऽपि च / बलीन्द्रप्रमुखानां च दैत्यानां धर्मवर्तिनाम् / गणस्तत्र तथा नागैः सार्धं वसति सांगनाः

ityevamādayastatra nāgā nāgāstrayo 'pi ca / balīndrapramukhānāṃ ca daityānāṃ dharmavartinām / gaṇastatra tathā nāgaiḥ sārdhaṃ vasati sāṃganāḥ

ഇങ്ങനെ അവിടെ അനേകം നാഗന്മാർ വസിക്കുന്നു; ബലീന്ദ്രൻ മുതലായ ധർമ്മവർത്തികളായ ദൈത്യഗണവും. ആ സംഘം അവിടെ നാഗന്മാരോടൊപ്പം ഭാര്യമാരോടുകൂടി പാർക്കുന്നു.

itithus
iti:
Sambandha (सम्बन्ध/Discourse marker)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formउद्धरण/समाप्ति-अव्यय (quotative particle)
evamin this manner
evam:
Sambandha (सम्बन्ध/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootevam (अव्यय)
Formरीति-अव्यय (adverb of manner)
ādayaḥand others (beginning with these)
ādayaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootādi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘आदि’ इत्यस्य बहुवचन-रूपम् (etc., and others)
tatrathere
tatra:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
Formदेश-अव्यय (locative adverb)
nāgāḥnāgas (serpents)
nāgāḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootnāga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
nāgāḥnāgas
nāgāḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootnāga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (पुनरुक्ति/समुच्चयार्थे)
trayaḥthree
trayaḥ:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Roottri (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; संख्याविशेषण (numeral adjective)
apialso
api:
Sambandha (सम्बन्ध/Particle)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-अव्यय (particle: also/even)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
balīndra-pramukhānāmof those headed by Bali/Indra (Bali etc.)
balīndra-pramukhānām:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootbalīndra+pramukha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), बहुवचन; समासः तत्पुरुषः (‘बलीन्द्रः प्रमुखः येषाम्’)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
daityānāmof the Daityas
daityānām:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootdaitya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
dharmavartināmof those abiding in dharma
dharmavartinām:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootdharma+vartin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन; समासः तत्पुरुषः (धर्मे वर्तन्ते इति); विशेषणम् (qualifying daityānām)
gaṇaḥa group/host
gaṇaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootgaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
tatrathere
tatra:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
Formदेश-अव्यय
tathālikewise
tathā:
Sambandha (सम्बन्ध/Adverbial)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formरीति-अव्यय (adverb: likewise)
nagaiḥwith the nāgas
nagaiḥ:
Sahakari (सहकारी/Association)
TypeNoun
Rootnāga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन
sārdhamtogether with
sārdham:
Sahakari (सहकारी/Association)
TypeIndeclinable
Rootsārdham (अव्यय)
Formसह-अर्थक-अव्यय (adverb: together with)
vasatidwells/lives
vasati:
Kriya (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Root√vas (वस्, धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
sa-aṅganāḥ(they) with their women/consorts
sa-aṅganāḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootsa (अव्यय उपसर्गार्थ) + aṅganā (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; अव्ययीभावः (‘स-अङ्गना’ = अङ्गनाभिः सह)