Shloka 58
मदनकामेश्वरप्रादुर्भावः
Manifestation of Madana-Kāmeśvara
Devanagari script
तापत्रयविहीनश्च पुरुषार्थैश्च पूर्यते / त्रिसंध्यं यो जपेन्नित्यं ध्यात्वा सिंहासनेश्वरीम्
Transliteration
tāpatrayavihīnaśca puruṣārthaiśca pūryate / trisaṃdhyaṃ yo japennityaṃ dhyātvā siṃhāsaneśvarīm
Translation
സിംഹാസനേശ്വരിയെ ധ്യാനിച്ച് നിത്യമായി ത്രിസന്ധ്യയിൽ ജപിക്കുന്നവൻ ത്രിതാപരഹിതനായി പുരുഷാർത്ഥങ്ങളാൽ പരിപൂർണ്ണനാകും।
Word by Word
tāpa-traya-vihīnaḥfree from the three afflictions
tāpa-traya-vihīnaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Roottāpa (प्रातिपदिक) + traya (प्रातिपदिक) + vihīna (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (तापत्रयेन विहीनः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय
puruṣa-arthaiḥwith the aims of human life (dharma etc.)
puruṣa-arthaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootpuruṣārtha (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (पुरुषस्य अर्थाः); पुंलिङ्ग, तृतीया (Instrumental), बहुवचन
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय
pūryateis fulfilled, is filled
pūryate:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√pṝ (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि प्रयोग (passive)
tri-saṃdhyamat the three sandhyās (thrice daily)
tri-saṃdhyam:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottri (प्रातिपदिक) + saṃdhyā (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समास; अव्ययवत् प्रयोगः; क्रियाविशेषण (three times at the junctions)
yaḥwho
yaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सम्बन्धसूचक
japetshould recite
japet:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√jap (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
nityamalways, regularly
nityam:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootnitya (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभूत-नित्यं; क्रियाविशेषण (adverbial accusative)
dhyātvāhaving meditated
dhyātvā:
Kriya (क्रिया-अनुबंध)
TypeVerb
Root√dhyai (धातु) + ktvā (कृत्)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive); पूर्वकालिक क्रिया
siṃhāsana-īśvarīmSiṃhāsaneśvarī (the goddess)
siṃhāsana-īśvarīm:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootsiṃhāsana (प्रातिपदिक) + īśvarī (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (सिंहासने ईश्वरी—‘queen/lady of the lion-throne’); स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (Accusative), एकवचन