Shloka 51
Amṛta-Manthana and Lalitā’s Mohinī Intervention
Amṛtamanthana-Prasaṅga
Devanagari script
विकसत्कुसुमश्रेणीविनोदिमधुपालिकम् / चंपकस्तबकामोदसुरभीकृतदिक्तटम्
Transliteration
vikasatkusumaśreṇīvinodimadhupālikam / caṃpakastabakāmodasurabhīkṛtadiktaṭam
Translation
ആ ഉദ്യാനം വിരിഞ്ഞ പുഷ്പശ്രേണികളാൽ ശോഭിച്ചു; അവിടെ തേൻചീറ്റകൾ വിനോദിച്ചു. ചമ്പകക്കുലകളുടെ സുഗന്ധം ദിക്കുകളുടെ അതിരുകളെ സുഗന്ധിതമാക്കി.
Word by Word
विकसत्-कुसुम-श्रेणी-विनोदि-मधुपालिकम्(garden) with bees sporting among rows of blooming flowers
विकसत्-कुसुम-श्रेणी-विनोदि-मधुपालिकम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootविकसत् (वि+कस् धातु, वर्तमानकृदन्त) + कुसुम (प्रातिपदिक) + श्रेणी (प्रातिपदिक) + विनोदि (विनोदिन् प्रातिपदिक) + मधुपालिका (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषसमासः; विशेषणम् (qualifying ‘आरामम्’ understood): ‘having bee-swarms delighting in rows of blossoming flowers’
चम्पक-स्तबक-आमोद-सुरभीकृत-दिक्-तटम्(garden) whose sides were perfumed by the scent of campaka clusters
चम्पक-स्तबक-आमोद-सुरभीकृत-दिक्-तटम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootचम्पक (प्रातिपदिक) + स्तबक (प्रातिपदिक) + आमोद (प्रातिपदिक) + सुरभीकृत (सुरभि+कृ धातु, क्त-कृदन्त) + दिक् (प्रातिपदिक) + तट (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषसमासः; विशेषणम्: ‘whose quarters/sides are made fragrant by the perfume of clusters of campaka blossoms’